Harry van Sleeuwen: In Memoriam

 

Op 12 juni jongstleden is Harry van Sleeuwen op 85-jarige leeftijd overleden. Harry is geboren in Veghel. Hij kreeg op de middelbare school les van de Broeders van Maastricht. Die inspireerden hem zo dat hij naar de kweekschool van deze orde in Maastricht ging. Hij heeft als Broeder Renato nog 4 jaar gewerkt op de Don Sarto-school in Heerlen, maar moest toen de orde verlaten; iets wat hem altijd pijn heeft gedaan.

In Nieuw Vennep (Haarlemmermeer) was hij weer onderwijzer en daar heeft hij zijn vrouw Marijke Raaphorst leren kennen. Ze trouwden en kregen twee zonen: Philip en Falco. Begin 70-er jaren keerde het gezin terug in Heerlen, waar ze op de Schelsberg gingen wonen. Door omstandigheden werd Harry echter vrij snel afgekeurd en kwam hij in een burn-out terecht.

Geen betaald werk meer hoeven doen, heeft ook zijn maatschappelijke voordelen: door de pastoor van Sint-Antonius van Paduakerk van de parochie van De Vrank – Beersdal werd hij gevraagd om vrijwilligerswerk te doen. Deze parochie werd bediend door de Orde van de Franciscanen of Minderbroeders waar hij zich erg verbonden mee heeft gevoeld. Zo had Harry altijd zijn Tau-kruisje om (een kruis in de vorm van een hoofdletter T, dat Franciscus gebruikte als handtekening).

Voor de parochie en de buurt deed Harry veel vrijwilligerswerk maar hij zette zich onder andere ook in voor de vernieuwing van de Rooms Katholieke kerk, Acht Meibeweging, de Franciscaanse beweging en de Franciscaanse Vredeswacht, de Dekenale raad, de Oecumene en de Raad van Kerken in Heerlen en Parkstad-Limburg, en Amnesty International. Hij heeft de Raad van Kerken en Amnesty International jarenlang vertegenwoordigd in HeerlenMondiaal. Ook was hij drijvende kracht achter de organisatie van het Oecumenisch avondgebed, dat vaak in het teken van ‘vrede’ stond en diverse stiltekringen in het winkelcentrum van Heerlen. Alles bij elkaar enkele tientallen jaren zinvolle activiteiten.

De onderwijzer is in hem blijven voortleven. Wellicht met iets te veel woorden, kwam hij op voor wat hem dreef voor rechtvaardigheid en vrede.

Na het sluiten van de kerk van de Vrank – Beersdal is Harry steeds minder vrijwilligerswerk gaan doen. De laatste jaren beperkten ook lichamelijke ongemakken hem steeds meer. En op een gegeven moment kwam er ook de dementie. Toen thuis verzorgen niet meer ging, moest Harry sinds 2024 worden opgenomen in Verpleeghuis Bergweide.

We wensen Marijke, Philip en de rest van de familie van Sleeuwen – Raaphorst heel veel sterkte toe met het verwerken van verlies en het verdriet door het overlijden van Harry. Het mag jullie tot troost strekken dat hij in de geest van Franciscus van Assisië heel positief in het leven heeft gestaan.

Petitie: ‘Stuur Jezidi’s niet terug, de situatie in Irak is voor hen niet veilig’.

 

Petitie: ‘Stuur Jezidi’s niet terug, de situatie in Irak is voor hen niet veilig’.

Graag breng ik de petitie: ‘Stuur Jezidi’s niet terug, de situatie in Irak is voor hen niet veilig’ van De Goede Zaak onder uw aandacht – https://actie.degoedezaak.org/petitions/stuur-jezidi-s-niet-terug-de-situatie-in-irak-is-voor-hen-niet-veilig. Deze petitie beoogt een beter asielbeleid te bewerkstelligen voor de naar Nederland gevluchte Jezidi’s. Momenteel hebben ± 2.500 Jezidi’s in de asielprocedure een onzekere toekomst. Wij vinden dat deze Jezidi’s blijvend bescherming in Nederland moeten krijgen.

Zoals u waarschijnlijk wel weet, zijn Jezidi’s een etnische en religieuze minderheid uit Irak die in 2014 slachtoffer werden van genocide door ISIS — een genocide die in 2016 door de Europese Unie en ook door Nederland in 2021 is erkend. Bovendien hebben Jezidi’s als religieuze minderheid door de eeuwen heen te maken gehad met vervolging en uitroeiing/vernietiging. De gevolgen hiervan werken tot op de dag van vandaag door: velen lijden aan trauma’s en aanhoudende gevoelens van onveiligheid en angst.

Duizenden Jezidi’s leven nog altijd in ontheemding, vaak in kampen in de Koerdische regio in Irak. Een veilige en duurzame terugkeer naar hun oorspronkelijke woongebieden zoals Sinjar, is voor veel Jezidi’s nog altijd niet mogelijk. Door aanhoudende onveiligheid, het ontbreken van effectieve bescherming, politieke instabiliteit en geen waardige en duurzame voorzieningen en leefomstandigheden, is terugkeer voor de meeste Jezidi’s geen reële optie.

Ook internationale organisaties, zoals UNHCR en Amnesty International, bevestigen dat de huidige omstandigheden een veilige en duurzame terugkeer niet toelaten. Ontheemdenkampen bieden geen volwaardig of veilig alternatief, noch voor volwassenen, noch voor kinderen. Terugsturen naar deze kampen is zelfs strijdig met elementaire mensen- en kinderrechten.

Voor meer informatie over de situatie waarin de Jezidi’s verkeren, verwijzen we naar de website https://www.heerlenmondiaal.nl/petitie-jezidis/  en de Facebook-pagina van Ezidi Rights NL https://www.facebook.com/profile.php?id=61585874913657

Ondanks het feit dat Jezidi’s slachtoffers zijn van genocide, worden zij in het huidige Nederlandse asielbeleid niet langer als risicogroep erkend, wat leidt tot meer afwijzingen en toenemende onzekerheid. Het huidige beleid sluit hiermee niet aan bij de feitelijke situatie en voldoet niet aan de internationale verplichtingen van Nederland, waaronder het in vele verdragen opgenomen beginsel dat vluchtelingen niet teruggestuurd mogen worden naar een land waar zij bang moeten zijn voor vervolging door ras, godsdienst of politieke overtuiging (het beginsel van non-refoulement).

De petitie roept de Nederlandse overheid op om deze situatie opnieuw te beoordelen, de specifieke kwetsbaarheid van de Jezidi’s te erkennen en te zorgen voor een zorgvuldig en rechtvaardig asielbeleid, met inachtneming van de uitspraken van de UNHCR en Amnesty International en de naleving van de Rechten van de Mens en het Kind.

Nederland heeft een lange traditie in het beschermen van Mensenrechten. Ook nu deze traditie door maatschappelijke ontwikkelingen en (andere) politieke keuzes onder druk staat, is het noodzakelijk dat Nederland zijn rug recht houdt. We moeten de universele waarden van rechtvaardigheid en medemenselijkheid handhaven.

Juist daarom is het van groot belang dat ook het asielbeleid in overeenstemming blijft met de actuele realiteit en de kwetsbare positie van groepen die slachtoffer zijn geweest van ernstige vervolging en geweld.

 Wij roepen dan ook met deze petitie de leden van de Vaste Commissie voor Asiel en Migratie van de Tweede Kamer, in het bijzonder de woordvoerders Asielbeleid van de verschillende fracties, alsmede de minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink op om het asielbeleid ten aanzien van Jezidi’s in Nederland te verbeteren. We verwachten dat we de petitie medio september kunnen aanbieden.

Wij verzoeken uw organisatie om deze petitie mee te ondertekenen én er bekendheid aan te geven bij uw achterban en netwerk bijvoorbeeld via uw (e-mail)nieuwsbrief of sociale media.

Namens HeerlenMondiaal, het Platform Vluchtelingenbelangen Zuid-Limburg en verschillende organisaties van de Jezidi's,

Harrie Winteraeken

Bijmengen van groen gas heeft vervelende nadelen. Het Betoog DDL 15-6-26.

 Opiniebijdrage 'Bijmengen van groen gas heeft vervelende nadelen', gepubliceerd in Dagblad De Limburger van 9-6-2026:

Bijmengen van groen gas heeft vervelende nadelen.

 

Bijmengen van groen gas heeft vervelende nadelen.

Vanaf 2027 is er een wettelijke verplichting voor het bijmengen van ‘groen gas’ bij het ‘aardgas’ dat de meeste energiemaatschappijen leveren. De huidige productie groen gas is ± 300 miljoen m³ per jaar. De bijmenging moet groeien naar ± 20% in 2031 ofwel naar ± 840 miljoen m³ groen gas. En dat betekent logischerwijze dat de productie van groen gas fors moet groeien. Groen gas heeft een groot voordeel boven fossiel gas omdat het deel uitmaakt van een korte CO2-cyclus: planten slaan via fotosynthese koolzuur uit de lucht op in organisch materiaal dat via een korte kringloop wordt omgezet in biogas. Bij het verbranden van dit groene gas komt de CO2  weer in de lucht. In tegenstelling tot fossiel gas komt er dus geen oude CO2 vrij en draagt het dus niet bij aan de totale hoeveelheid CO2 in onze atmosfeer en daarmee aan het broeikaseffect en de klimaatverandering.

Groen gas wordt gemaakt door vergisten van biomassa, waaronder landbouwafval, zoals mest en organisch afval maar ook met speciaal ervoor geteelde energiegewassen zoals maïs (de toenemende teelt van energiegewassen slaat overigens net zoals het telen van diervoedergewassen een deuk in het door de agrarische sector overdreven gecultiveerde imago van ‘voedselveiligheid’). Andere bronnen voor groen gas zijn groente-, fruit- en tuinafval en het groenafval dat vrijkomt bij het onderhoud van onze groene omgeving (bladeren, snoeiafval). 

Aan de meeste biogrondstoffen voor groen gas kleven weinig bezwaren, maar dat geldt niet voor het gebruik van mest. Er is een groot mestoverschot. Men wil dan ook veel meer groen gas produceren door dierlijke mest, deels aangevuld met maïs, te vergisten. Het aantal mestvergistingsinstallaties zal dus de komende jaren nog fors groeien. En dat kan door de bijmenging van groen gas uit mest voor de veehouders financieel aantrekkelijk te maken. Zo wordt hun mestoverschot verkleind, maar niet door de hoeveelheid mest te verminderen op de wijze die het meest gewenst is, namelijk door de intensieve veehouderij fors te verkleinen. 

Door de bijmenging van groen gas dreigt het gas voor huishoudens duurder te worden. Begin 2024 werd door toenmalig minister voor Klimaat en Energie, Rob Jetten, de prijsstijging geschat op 12 tot 17 cent per m³ in 2030. Dat zijn toch al gauw enkele tientallen euro’s per maand. Voor mensen die in een slecht geïsoleerd huis wonen en nu al te maken hebben met energiearmoede, worden de problemen dus nog groter. 

En we gaan via de gasprijs ongewild meebetalen aan het oplossen van het afvalprobleem van de intensieve veehouderij. En dus ook aan de instandhouding van de intensieve veehouderij. Dat is gezien de controversiële gangbare intensieve veehouderij, met al zijn negatieve aspecten, toch moeilijk te verteren, zeker als je die vleesproducten niet meer wil kopen. 

Door deze kosten deels af te wentelen op de samenleving, kan de vleesprijs laag blijven en dus marktvoordeel opleveren. 60% van de Nederlandse vleesproductie wordt geëxporteerd. En dan heeft de veehouder geen last van een ‘Beter Leven-keurmerk’ van de Dierenbescherming. Het afwentelen van een deel van de kosten of de negatieve effecten van de landbouw op de samenleving is een truc die de landbouw overigens vaker toepast (stikstofproblematiek, teruggang van de biodiversiteit). 

Waar we maatschappelijk de keuze maakt hebben om de intensieve veehouderij te verkleinen, blijkt de goedbedoelde klimaatmaatregel van de bijmenging van groen gas daar dus gedeeltelijk strijdig mee te zijn. We hebben al eerder een dergelijke ‘vergroening’ gezien: de bijmenging van biobrandstoffen in fossiele brandstof zoals benzine (E10) of diesel (B7). Echter, ook dit had een fors nadeel: er was zoveel extra palmolie en bio-ethanol nodig, dat er veel tropisch regenwoud voor werd gekapt.

Dergelijke bijmengingen zijn dus eigenlijk voor een deel van de ‘regen in de drup’. De echte oplossing voor het verminderen van de CO2-uitstoot is het rigoureus verminderen van het gebruik van fossiele brandstoffen door energiebesparing. Niet alleen om de klimaatverandering tegen te gaan, maar ook om minder afhankelijk te zijn van een deel van de landen waar deze brandstoffen vandaan komen.

Oorspronkelijke tekst, aangeboden als opiniebijdrage aan Dagblad De Limburger.

16-5 Demonstratie en stille tocht: herdenking Nakba en solidariteit met AZC Heerlen

 

Zaterdag 16 mei, 14.00 uur, Spoorplein Maankwartier Heerlen:

Korte demonstratie en aansluitend stille tocht door het winkelcentrum van Heerlen. 

Het thema van deze actie is tweeledig: 

Herdenking van de Nakba in Palestina 

&

Betuigen van solidariteit met vluchtelingen en met het asielzoekerscentrum in Heerlen 

Korte toelichting:

De maandelijkse Palestina-demonstratie staat dit keer in het teken van de Nakba. De herdenking van de Nakba vindt deze week meer plaatsen in Nederland plaats. 

De Nakba – Arabisch voor ‘catastrofe’– is de naam die Palestijnen gaven aan de periode rond 1948, toen Zionisten de staat Israël oprichtten in het mandaatgebied Palestina. Dit ging gepaard met massaslachtingen, de vernietiging van zo’n 500 Palestijnse dorpen en de verdrijving van 750.000 Palestijnen.

Dit is heel kort de historie, maar voor Palestijnen hield de Nakba eigenlijk niet meer op. Sterker nog, Joodse kolonisten, gesteund door de Israëlische regering en het Israëlische leger, koloniseren en terroriseren nu de bezette Westelijke Jordaanoever met zeer ernstige misdragingen ten opzichte van de Palestijnse bevolking.

De demonstratie start met een korte beschouwing over de Nakba. Ook doen we een urgente oproep om sancties tegen Israël in te stellen. Daarna lopen we in een stille tocht naar de ingang van het Raadhuis aan de Geleenstraat waar we op een vreedzame, respectvolle manier de slachtoffers van de Nakba herdenken. 

Met deze demonstratie en stille tocht willen we tevens tegenwicht bieden aan de extreemrechtse ‘Nee tegen het AZC in Heerlen’ – demonstratie die vanaf 17.00 uur in Heerlen aangekondigd is. We laten zien dat we geen enkele waardering hebben voor deze fascistische groepen die onnodig onrust stoken en als achterliggend doel het destabiliseren van onze samenleving en de democratie hebben.

Laat je met je aanwezigheid zien waar je staat. We zijn met meer! Vluchtelingen zijn welkom in Heerlen.

Organisatie van de demonstratie: Parkstad voor Palestina.

Tekstuele aanpassingen van dit bericht voor Heerlen: Harrie Winteraeken

7-5 Café Mondiaal: 'bedreiging en ondermijning van het bestuur’

 

Café Mondiaal, 111de aflevering

Donderdag 7 mei, aanvang 19.30 uur.

Café Pelt, Pancratiusplein 48, 6411 JZ Heerlen-centrum?

Gespreksthema: ‘bedreiging en ondermijning van het bestuur’

Het komt te vaak voor dat bestuurders en gemeenteraadsleden worden bedreigd of geïntimideerd. Zo wordt geprobeerd ze te belemmeren om hun taken zorgvuldig en objectief te kunnen uitvoeren of ze in hun beslissingen te beïnvloeden. Zo heeft een derde van de raadsleden afgelopen bestuursperiode te maken gehad met agressie, bedreiging of (verbaal) geweld. Dat is ruim twee keer zoveel als in 2022 en ruim zes keer zoveel als in 2015. Zes op de tien burgemeesters en 45% van de wethouders heeft sinds 2021 te maken gehad met agressie, intimidatie of geweld.

Er is een veelheid van bedreigingen: wanneer een nieuw asielzoekerscentrum moet worden gevestigd, (gewelddadige) verstoring van openbare bijeenkomsten en vergaderingen, vuurwerkbommen en brandstichting (Waalre), door (drugs)criminelen en anderen die zwart geld in de bovenwereld willen witwassen en er via corruptie of afpersing vergunning voor willen krijgen, infiltratie in de politiek en beïnvloeding van verkiezingen, korte lontjes of bedreigingen via sociale media als men een andere mening is toegedaan. Vaak ook escaleren uitingen van woede in onze algemeen verharde samenleving. En deels ook weer aangewakkerd door populistische politici.

Deze bedreigingen zijn een risico voor het goed functioneren van onze (lokale) democratie. En wellicht mag dit ook niet los worden gezien van andere vormen van belemmering of bedreiging tegen politie, zorgverleners, brandweer, openbaar vervoer en andere hulpverleners en ambtenaren.

Wat is hiertegen te doen? Wethouder Wil Houben zal er een korte inleiding over houden, deels sprekend uit eigen ervaring, mede als oud-burgemeester van de gemeente Voerendaal. En daarmee zal er voldoende gesprekstof voor deze Café Mondiaal zijn.

3-4 Goede Vrijdagviering bij HeerlenMondiaal: terugblik

 3 april: Goede Vrijdag bij HeerlenMondiaal: Verbondenheid in Medemenselijkheid – een terugblik.

We startten met een welkomstwoordje van Harrie. Op het kleine altaartje staat een beeld van de gekruisigde Jezus van Nazareth. Jezus aan het kruis genageld, dat herdenken we vandaag, zijn lijden en sterven. Zo’n kruisbeeld komen we best vaak tegen en dan letten we er meestal niet erg op: in de kerk, langs wegen, in huis, vaker ook nog de bewaarde crucifix die op een doodskist van een familielid heeft gelegen.

Maar vandaag is het Goede Vrijdag. Wij komen hier niet bijeen voor een traditionele kruisweg, en verwacht van mij ook geen theologische verhandeling van de betekenis van Jezus. We hebben wel heel veel van zijn boodschap aan ons mensen overgenomen: zijn normen en waarden, hoe we met elkaar om moeten gaan. Hoe we dat kunnen vertalen naar nu: saamhorigheid, respect, Vrede, medemenselijkheid….

Het Hongerdoek 2026: ‘Samen dromen – Liefde zij daad’

Centraal in de veertigdagentijd staat de hongerdoek ‘Samen dromen – Liefde zij daad’ van Konstanze Trommer. Het sluit mooi aan bij ons jaarthema ‘Durf te dromen’.

In de vastentijd staan we elk jaar stil bij de Vastenactie die werkt aan sociaaleconomische verbetering voor mensen in de marge, aan gerechtigheid voor mens en milieu. De hongerdoeken tonen elk jaar opnieuw de spirituele basis van waaruit de Vastenactie handelt: zuster- en broederschap van álle mensen op deze wereld en respect voor en inclusie van randgroepen. In de Hongerdoeken weerspiegelt zich de (door geloven in God gedragen) hoop op radicale verandering van onrechtvaardige economische verhoudingen die vele mensen op deze aarde tot slachtoffers maken. En de hoop op een duurzame omgang met de natuur.

Hieronder wordt het Hongerdoek 2026 (het 25^ste) nader uitgelegd: 

Kinderen

De basis van dit Hongerdoek ‘Samen dromen – Liefde zij daad’ vormt een collage van foto’s van bij ontwikkelingsprojecten betrokken kinderen uit Brazilië, Nigeria, Afghanistan en India en van kleinkinderen van de kunstenares. Kinderen uit alle windstreken, symbool voor alle kinderen op deze wereld. Alle kinderen lijken met iets bezig, gaan blijkbaar op in dagelijkse dingen zoals huishoudelijke klusjes, spelen of zwemmen. En al die bezigheden vinden plaats vóór een tent, op een soort eiland of wellicht een zandbank, te midden van een watervlakte. Alle kinderen zijn op een of andere manier bezig met elkaar en met hun omgeving.

Dieren

Er zijn ook enkele dieren te zien. Een ooievaar, symbool voor het nieuwe leven en wederopstanding. En een ringstaartmaki. Deze halfapen komen slechts voor op het eiland Madagaskar en spelen daar een rol in de scheppingsmythen. Om het eiland heen zwemmen groepjes grienden, een dolfijnensoort. Grienden vergezellen vaak op zeevarende boten en zouden naar verluidt ook schipbreukelingen hebben gered. Tezamen verbeelden de dieren, een vogel, zeedieren en een landdier, alle fauna en flora op deze wereld.

Schijn bedriegt

Een vredig tafereel van gelukkige kinderen, omringd door enkele zachtmoedige dieren? Die schijn bedriegt zeer. Enkelen van hen moeten hard werken: water halen of een broertje of zusje dragen. En ook de situatie roept vele vragen op. Zijn de kinderen geïsoleerd van hun ouders en andere mensen? Kunnen ze van het eiland af? Is de helikopter een bedreiging of brengt die juist hulp? Weet alleen de helikopterbemanning dat deze kinderen op die geïsoleerde plek verblijven? Biedt de tent, die niet verankerd lijkt, wel voldoende beschutting tegen regen en ontij?

Opvallend is de tweedeling in de doek. Links het mooie blauw van een zonnige zomerdag. Maar rechts het donker van naderend onweer en vooral, in de verte zichtbaar, een dreigende tornado. Hoe gaat dit aflopen? Een paar kinderen zitten in een bootje. Spelen zij of willen zij op tijd vluchten voor het aankomend onraad? En waarheen dan?

De tent staat met de punt van het dak precies in het midden van de doek. We staan in het bestaan van de mensheid op een snijpunt, waarop we snel de goede beslissingen moeten nemen.

Toekomst

Samen dromen over toekomst is een goede manier om daarbij niet alleen aan jezelf te denken, maar ook aan alle andere mensen op deze wereld. Samen dromen over toekomst leidt tot een handelen dat hopelijk het hoofd kan bieden aan bedreigingen die op ons afkomen, in het heden én in de toekomst. Liefde voor elkaar en voor de aarde als plek waar we samen dromen en leven, is daarbij onontbeerlijk. En die liefde voor mens en milieu moet niet blijven steken in goedbedoelde woorden, maar moet zich uiten in daden om echt te zijn, zoals de heilige Vincentius à Paulo al zo krachtig uitdrukte in zijn levensmotto ‘Liefde zij daad’.

 Daarna werd het lied ‘The Tears Of Things’ van U2 beluisterd. Met een prachtige toepasselijke tekst.

Vervolgens kwamen er enkele initiatieven uit onze omgeving aan de orde. Henk Dado gaf een toelichting op de activiteiten van het Vredesplatform Heerlen: het Vredesplatform Heerlen houdt zich bezig met het thema vrede en veiligheid ten behoeve van een duurzame ontwikkeling van de wereld. Het zoeken naar geweldloze oplossingen van conflicten staat daarbij voorop.

Elske Mooij vertelde over het Humanistisch Verbond Heerlen: dicht bij jezelf, dicht bij de ander. De wereld voelt soms snel, hard en vol ruis. Meningen zijn overal, verschillen worden uitvergroot, en het is niet altijd makkelijk om dicht bij jezelf te blijven – laat staan dicht bij een ander. Juist daarom maakt het Humanistisch Verbond ruimte om stil te staan, te voelen, te vragen en te verbinden: ruimte om samen mens te zijn.

In de nieuwe campagne ontmoet je mensen met verschillende achtergronden en verhalen, dicht bij zichzelf én elkaar. Samen bouwen we aan een samenleving waarin iedereen zichzelf kan zijn én we naar elkaar omkijken.

Toen werd weer naar een lied van U2 geluisterd: ‘One Life at a Time’, eveneens met een heel inspirerende tekst.

Vervolgens vertelde Rens Trimp over de Amazone Werkgroep: Deze steungroep vraagt in Nederland aandacht voor het leven van Inheemse Gemeenschappen in Brazilië en hun positie in de samenleving. Dit door het geven van informatie en ondersteunen van acties waar mogelijk. Wederkerigheid en solidariteit zijn sleutelbegrippen. In het bijzonder kijkt de werkgroep vooral naar wat Nederland te maken heeft met de kwalijke ontwikkelingen in het Amazonegebied: de rol van de banken en pensioenfondsen, het koopgedrag van consumenten en het sojagebruik, vooral in de intensieve veehouderij.

Het Puzzelstuk van Verbinding

Kijk eens naar een puzzelstukje. Op zichzelf ziet het er vaak vreemd uit: grillige randen, ondefinieerbare kleuren, een vorm die niet direct een geheel verraadt. Het lijkt onvolledig. En dat is het ook.

Zo is het vaak ook met ons, in ons werk en in ons leven.

Samenwerken is de kunst van het puzzelen. Het is erkennen dat niemand van ons het volledige beeld bezit. Ieder mens is een uniek puzzelstukje met eigen talenten, perspectieven, karaktereigenschappen en ja, ook met scherpe randjes.

Soms passen we direct, als een naadloze verbinding.

Soms is het zoeken, draaien en proberen voordat we elkaar begrijpen.

En soms moeten we een stukje van onszelf 'bijvijlen' om ruimte te maken voor de ander, zonder onze eigen identiteit te verliezen.

Wanneer we samenwerken, leggen we geen puzzel om te winnen, maar om te verbinden. Als we de stukjes – onze kwaliteiten – samenbrengen, ontstaat er een groter beeld dat niemand alleen had kunnen maken.

Laten we daarom niet zoeken naar gelijkheid, maar naar verbinding. Laten we de unieke vorm van de ander respecteren, wetende dat juist de verschillen zorgen dat de puzzel compleet wordt. Want alleen zijn we stukjes; samen zijn we een meesterwerk Zie op de foto het resultaat van de puzzel met daaromheen (moderne) lichtjes.

Stilstaan bij oorlogen

Er werd kort stilgestaan bij enkele grote conflicten, zoals de oorlogen in Oekraïne, Gaza, Iran en Israël en Soedan en voor vrede. Hierbij werd enkele keren het lied O Lord Hear My Prayer (van de Gemeenschap van Taizé) beluisterd en deels meegezongen. 

Afsluiting

Harrie sloot de bijeenkomst af met het aanhalen van een krantenartikel van die dag. Paus Leo XIV had tijdens zijn toespraak met Palmpasen (de zondag voor Pasen) onomwonden uitgehaald naar ‘die leiders die oorlogen beginnen met hun handen vol bloed’: ‘Jezus luistert niet naar gebeden van degenen die oorlog voeren, maar verwerpt ze’. Paus Leo XIV mag daarbij als plaatsvervanger van Jezus Christus verondersteld worden met enige autoriteit te spreken. Maar hij citeerde hiermee ook uit Jesaja (Oude Testament). Daarmee mag niet alleen Donald Trump dit zich aantrekken, maar ook Nethanyahu en al die islamitische leiders die het Oude Testament mee als basis van hun geloof hebben. En zich daar bij hun oorlogshandelingen onterecht op geroepen.

Harrie dankte vooral Jan, Peter, Fely, Wim, Henk, Elske en Rens voor het voorbereiden van deze bijeenkomst. En hij dankte iedereen voor hun aanwezigheid. Hij wenste iedereen een Vredig Pasen toe, in eigen kring en wereldwijd.

Wegens de (tijdelijke) sluiting van De Twee Gezusters vond deze Goede Vrijdagviering plaats in de Mgr. Savelberg Gedachteniskapel, Gasthuisstraat 4. Er namen 14 personen aan deel (alle stoelen waren bezet), die met veel waardering aan deze bijeenkomst terugdenken. Het wordt fijn gevonden om in deze tijden van onder andere vergaderen en activiteiten (organiseren) eens ff stil te staan en inspiratie op te doen.

De Mgr. Savelverg Gedachteniskapel

Wegkruis nabij Nuth. Pasen 2026 (foto Wim van Kempen).

9-4 Café Mondiaal: 'Asielbeleid, specifiek over Yezidi's en Syrië'.

 

Persbericht – aankondiging

Café Mondiaal, 110^de aflevering

Donderdag 9 april, aanvang 19.30 uur.

Café Pelt, Pancratiusplein 48, 6411 JZ Heerlen-centrum.

Gespreksthema: ‘Asielbeleid, specifiek over Yezidi’s en Syrië’

‘Het strengste asielbeleid ooit’, dat kan de belangrijkste erfenis worden van het vorige kabinet Schoof en ook de meest rampzalige. Eind februari besprak de Vaste Kamercommissie van de Eerste Kamer voor Immigratie & Asiel de wetsvoorstellen voor een strenger asielbeleid. Toen is besloten om ernaar te streven om op 14 april 2026 het plenaire debat over de Wet invoering tweestatusstelsel, de Asielnoodmaatregelenwet en de Novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf te houden. Als er dan niets tussenkomt, dan stemt de Eerste Kamer er een week later over.

Deze wetten halen niet alleen het beleid overhoop en zijn volkomen onredelijk, maar ze zijn ook uitermate bedreigend voor de toekomst van heel veel asielzoekers en hun directe familie. En dat terwijl het huidige beleid en vooral de uitvoering daarvan al volkomen faalt. Denk maar aan de ellelange en vastgelopen procedures, de problemen met kansloze asielzoekers, de overvolle asielzoekerscentra, het vestigen van nieuwe asielzoekerscentra, de huisvesting van mensen die wel in Nederland mogen blijven, de gezinshereniging, en de plannen om asielzoekers weer het land uit te zetten. Ook het Europese beleid, gericht op het moeilijker toegankelijk zijn voor vluchtelingen, wordt strenger en het is niet duidelijk hoe beide processen aan elkaar gerelateerd zijn.

We zullen tijdens deze Café Mondiaal het verhaal horen vanuit het perspectief van twee mensen die  ook nog de bijzondere problematiek zullen verwoorden waar hun volk of gemeenschap extra mee te kampen heeft.

En hoe gaan wij met deze bestaande en aankomende extra ellende als burger in Nederland om? Dat is allemaal voldoende gesprekstof voor deze Café Mondiaal.

*********************************************************************************

Achtergrondinformatie:

·         Deze bijeenkomst wordt mede georganiseerd door de Platform Vluchtelingenbelangen Zuid-Limburg (Lou Snijders) in samenwerking met HeerlenMondiaal. Zoals gewoonlijk zal Harrie Winteraeken het gesprek leiden.

 

·         De inleiders zijn:

·         Nara Sido (v) van Iraaks-Yezidische afkomst en wonend in het AZC Heerlen

·         Ous (voornaam, m), een nieuwe Nederlander die lang geleden als vluchteling uit Syrië kwam.

 

·         Voor een samenvatting van de nieuwe asielwetten wordt verwezen naar de website van Vluchtelingenwerk.nl: https://www.vluchtelingenwerk.nl/nieuws-en-kennis/onze-themas/asiel/wat-staat-er-in-de-asielwetten

 

14-3 Café Mondiaal over de gemeenteraadsverkiezingen: terugblik

 

Heel aardig verkiezingsdebat in Café Mondiaal

Afgelopen donderdag 12 maart, was in de 109^de Café Mondiaal het gespreksthema: ‘Wat hebben de politieke partijen te bieden?’ 

Voor deze Café Mondiaal waren de volgende partijen uitgenodigd: CDA, D66, GroenLinks-PvdA, Ouderenpartij Heerlen, SP, Partij voor de Dieren en VVD. Die hebben zich op het CDA na ook allemaal laten vertegenwoordigen: D66 (raadslid en lijsttrekker Tom Dragstra), GroenLinks-PvdA (Tom Vandeberg, nr. 3 en nu raadscommissielid GroenLinks), Ouderenpartij Heerlen (Hans Ermers, raadslid en nr. 8), SP (wethouder en nr. 2 Arlette Vrusch), Partij voor de Dieren (Frans Janssen, nr. 2) en VVD (Joris Claessens, nr. 4 en Rosalien den Dolder, nr. 5; lijsttrekker Marc van den Berg kwam later ook nog.)

Om het debat vlot te laten verlopen waren de vragen en toelichtingen al een paar dagen van tevoren toegezonden aan de kandidaten. Bij de Café Mondiaal over de Tweede Kamerverkiezingen in november 2025 was het maar gelukt om goed de helft van het aantal voorbereide onderwerpen ook daadwerkelijk aan de orde te stellen. Daarom was de kandidaten gevraagd om kort te spreken, wat de meesten ook redelijk lukte, en niet in herhaling te vallen, maar naar gewoon te verwijzen naar de vorige spreker en daarop aan te vullen.

HeerlenMondiaal heeft natuurlijk een zwak voor de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen. De onderwerpen ter bespreking hadden dan ook allemaal betrekking op hoe enkele SDG’s (Sustainable Development Goals) op Heerlen van toepassing zijn.

Maar om ‘warm te draaien’ mochten de gemeenteraadskandidaten eerst de volgende vragen beantwoorden.

1.       Welke doelstellingen spreken u het meest aan?

2.       Waar wilt u zich in Heerlen specifiek voor inzetten?

3.       Welke voorstellen mag de gemeenteraad verwachten en resultaten wilt u daarbij bereiken? 

Natuurlijk sprak uit de antwoorden ook deels de politieke kleur maar minder dan men op basis van vooroordelen zou verwachten. De vragen 2. en 3. bleven daarbij relatief onderbelicht.

SDG-doel 3 Goede gezondheid en welzijn

Een van de grote zorgpunten en daarmee ook verkiezingsitems is natuurlijk het behoud van een volwaardig ziekenhuis in Heerlen. Het is de wijze waarop men dat wil bereiken, die verschilt tussen de partijen. De ‘rechtsere partijen’ zijn niet meer allemaal lid van de ‘Ziekenhuisalliantie’. Maar zij proberen op andere wijze nog te beïnvloeden. Ter sprake kwam dat heel recent twee moties in de Tweede Kamer het niet haalden (een voor een volwaardig ziekenhuis, een voor onafhankelijk onderzoek naar een Geboortecentrum) mede omdat het CDA deze niet heeft gesteund. In Heerlen zijn ze natuurlijk niet te spreken over deze ommezwaai van het landelijke CDA.

SDG-doel 1 Geen armoede en SDG-doel 10 Ongelijkheid verminderen

In Heerlen is sprake van structurele armoede, vaak van generatie op generatie? Hoe is dat te doorbreken en wat wil men daarvoor doen? En hoe staan de Heerlense partijen tegenover de één-balie gedachte bij de Sociale Dienst?

Die één-baliewerkwijze houdt In dat je voor al je vragen hoe breed ook, op één plek terecht kan. Daar krijg je een ‘maatschappelijke coach’, die werkt in het belang van de hulpvragen. Hij/zij beantwoordt alle vragen beantwoordt en regelt alles van schuldhulpverlening tot inkomensondersteuning tot hulp in de huishouding, alfabetiseringscursus tot hulp voor de kinderen, een dak boven je hoofd, scholing, voedsel/ kleding/ huisraad enz. Zo hoeft men maar een keer z’n verhaal te doen. En niet voor elke hulpvraag doorverwezen wordt naar bijvoorbeeld een budgetcoach, een woningbouwvereniging, enz.

Dat idee werd eigenlijk wel door iedereen omarmd. En er werden ook wel voorbeelden genoemd die (een beetje) in die richting gaan. Het oplossen van de structurele armoede is veel moeilijker. Daarvoor is een integrale aanpak noodzakelijk. Toen Joris Claessens (VVD) eigenlijk meer ter aanvulling opperde dat het toewerken naar een baan en inkomen de beste wijze was, kreeg hij de kritiek dat veel mensen in die situatie niet in staat zijn om te gaan werken of daar goed in te kunnen functioneren (in jargon: te ver van de arbeidsmarkt afstaan).

Een bijstandsuitkering zonder regels of verplichtingen (een beetje vergelijkbaar met een basisinkomen) werd ook genuanceerd benaderd. Zo voegde Arlette Vrusch toe dat ze toch wel wat instrumenten ter beschikking wil houden om mensen te kunnen bewegen tot het doen van bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Daar is gewoon grote behoefte aan. En dat biedt ook de mensen veel voordelen, zoals uit het sociaal isolement komen.

SDG-doel 11 Duurzame steden en gemeenschappen.

Hier werd het promoten van het aantrekkelijk houden van het winkelcentrum voor fietsers als uitwerking genomen. Dit is wel beleid, maar de ontwikkelingen gaan traag of zijn soms tegendraads.

Zo heeft ons treinstation heeft een goed ingerichte en veilige fietsenstalling nodig, vanwege het toenemende aantal OV-studenten en ook voor het gewone woon-werkverkeer: dicht bij het station, bewaakt en met goede verlichting 's avonds. Veel andere stations in het land hebben mooie voorbeelden. De kandidaten wisten wel van de plannen van de gemeente om het (roze) gebouw naast het Maankwartier (gedeeltelijk) tot fietsenstalling om te bouwen, maar hoe het met de voortgang zat, wist eigenlijk niemand. Vertraging had wat met Prorail te maken?

In het winkelcentrum was van oudsher fietsen toegestaan, behalve in de drukste straat, de Saroleastraat van 12.00-18.00 uur. Onlangs namen B&W een verkeersbesluit om het fietsen in het gehele winkelcentrum te verbieden wanneer de winkels open zijn. Dit als reactie op het misdragen van een deel van de fietsers (fatbikes). Hierdoor wordt voor veel fietsers het fietsen naar het winkelcentrum minder aantrekkelijk. Er was overeenstemming over dat er wat moet gebeuren tegen deze vorm van overlast, maar de meningen waren (zoals verwacht) wel verdeeld over de genomen maatregel. De OPH heeft hier al jaren voor gepleit. Wethouder Marco Peters is daarin meegegaan. Maar bijvoorbeeld Arlette Vrusch gaf aan dat de minder drukke straten hier niet bij betrokken hoeven te worden. Ook vanuit de zaal waren de meningen verdeeld. Al met al het onderwerp dat de meeste discussie opriep[1].

Heerlen had tot halverwege 2025 met Velocity een deelsysteem van elektrische fietsen. Helaas is het (Duitse) bedrijf erachter failliet, mede door het wegvallen van subsidies. Op de vraag wat de partijen gaan doen voor de terugkeer van dit systeem of om een vergelijkbaar geprijsd systeem in Heerlen te krijgen, kregen we geen eenduidig antwoord. De meeste kandidaten verwezen naar de OV-fiets. Maar die is voor het overgrote deel niet elektrisch.

SDG-doel 12 Verantwoorde productie en consumptie

Heerlen is Fair Trade gemeente. Fair Trade koffie en thee zijn sinds enkele decennia bij de gemeente ingeburgerd. Ook zijn er al beleidsuitgangspunten voor een duurzaam maatschappelijk verantwoord aanbestedingsbeleid. Maar hier is onvoldoende vooruitgang herkenbaar. En nog geen echte integratie in het gemeentelijk beleid, richting alle toeleveranciers. De vraag was of de gemeente volgende stappen gaat zetten bij het duurzaam maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Hier bleek ook dat de meeste kandidaten op de gebaande paden bleven. Het belang werd onderkend maar grote stappen vooruit hadden ze niet in gedachten. Hier blijft ook lobbywerk nodig.

SDG-doel 16 Vrede, justitie en sterke publieke diensten

HeerlenMondiaal vindt dat politici en de gemeenteraad ook een rol hebben bij internationale conflicten en oorlogen, tegen schending van Mensenrechten. Zo kunnen ze hun stem laten horen richting Den Haag, en in Heerlen meer bewustzijn helpen creëren.

In Heerlen zijn sinds de afgelopen zomer bij het station veel Gaza- en Palestinademonstraties geweest om de zorgen te uiten over de houding van de Nederlandse regering bij het uitmoorden van zoveel mensen - vrouwen - kinderen in Gaza en bij het afbreken van de Internationale Rechtsorde. Die demonstraties komen van Heerlense burgers.

Er werd door de kandidaten natuurlijk terugverwezen naar de motie over Gaza die in het late voorjaar van 2025 door de gemeenteraad met grote meerderheid was aangenomen. Daarmee erkent de gemeenteraad ook het uitgangspunt dat ze zich ook over dit soort, niet rechtstreeks tot de dagelijkse taken van de raad behorende aangelegenheden mag en kan uitspreken. Verder waren er bij de diverse demonstraties meestal op het Spoorplein en enkele keren ook in het winkelcentrum meerdere kandidaten regelmatig of zo nu en dan aanwezig. Er werd wel tegengeworpen dat de organisatie na de eerste keer aan de politieke partijen had verzocht om niet echt als politieke partij aanwezig te zijn. Dan ben je natuurlijk ook minder zichtbaar.

SDG-doel 17 Partnerschap om doelstellingen te bereiken.

Als laatste onderwerp werd het lage vertrouwen van veel burgers in de (gemeentelijke) overheid aan de orde gesteld. In het bijzonder ging het hierbij om de pilot Burgerberaad afgelopen jaar. Dat gaat ook over vertrouwen tussen de burgers onderling en richting gemeente en politiek, om samen de schouders te zetten onder initiatieven richting de eigen buurt en de stad.  De resultaten van deze pilot, van deze burgerparticipatie, zijn overwegend positief, vindt ook de gemeenteraad. Toch gaat het allemaal - ook het nemen van vervolgstappen - te traag. Is er meer vaart te maken? Nieuwe initiatieven, kleinschaliger op wijkniveau misschien?

Hier waren tussen de reacties over het algemeen niet echt veel verschillen van mening te constateren. Het Burgerberaad mag een volgende keer zeker wat minder duur zijn, maar dat kwam de afgelopen keer ook door het inhuren van een bureau. Dat hoeft niet meer zo nodig, ook omdat de eigen ambtelijke dienst hier ook veel van geleerd heeft.

Tot slot:

Het was een aardig verkiezingsdebat. Geen gekibbel tussen de kandidaten, maar eerder onderling vriendelijk en elkaar aanvullen. Daarmee werden verschillen waarschijnlijk minder duidelijk, maar die zijn in de gemeentepolitiek toch al niet zo groot als landelijk. Je merkt dat de partijen ook meer gewend zijn om samen te werken, en dat straalt ook weer vertrouwen uit. Het zaaltje van Café Pelt was met 31 mensen goed gevuld. Of de aanwezigen echt hun mening fors hebben bijgesteld naar aanleiding van dit debat of hierin vooral bevestigd zijn, is niet duidelijk. Maar de algemene tevredenheid over deze avond bij zowel de kandidaten als de aanwezigen was duidelijk merkbaar. 

---

[1] Ik ben overigens voor de Fietsersbond afdeling Parkstad Limburg bezig met het opstellen van een bezwaarschrift tegen dit besluit. Het verbod is te uitgebreid wat betreft aantal straten en tijden (tot 12.00 en na 18.00 uur is een verbod echt niet nodig), waarbij het teveel ‘gewone’ fietsers benadeelt. Het fietsen (net als andere vormen van gemotoriseerd verkeer) zou wel aan een maximumsnelheid van bijvoorbeeld 6 km/uur moeten worden gebonden.

15-3 Palestina-demonstratie: toespraak verbinding met Internationale dag tegen racisme en fascisme.

Palestina-demonstratie 15-3-2026, 14.00 uur, Spoorplein, Maankwartier, Heerlen

Toespraak: verbinding met aanstaande zaterdag 21 maart Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. 

Beste mensen,

ik ben gevraagd om vandaag vooruit te lopen op de internationale dag tegen discriminatie, tegen racisme en tegen fascisme, aanstaande zaterdag 21 maart. Op het eind van mijn verhaal maak ik een koppeling met de oorlog in Gaza en de misdragingen van de conservatieve Joodse kolonisten ten opzichte van de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever.

Artikel 1 van onze Grondwet: allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.

Discriminatie is wel aanwezig in onze samenleving. Vaak in het klein, tussen mensen onderling: pesten, op zoek naar werk of stageplek, leeftijdsdiscriminatie, genderongelijkheid, homohaat, vreemdelingenhaat. Voor de mensen die het treft, is het vaak groot leed, dat je lang met je meedraagt.

Racisme is een systeem van overtuigingen (vaak vooroordelen), praktijken (waaronder discriminatie) en beleid dat gebaseerd is op het idee van ‘ras’. Het komt ten goede aan degenen met macht. Historisch (gezien) zijn dat witte mensen uit westerse landen. Bij racisme gaat om het degraderen van mensen van kleur tot mensen met een inferieure status, en hen te behandelen op basis van deze ongefundeerde overtuigingen.

Racisme wordt daarbij vaak in een adem genoemd met fascisme.

Het fascisme is een extreme vorm van autoritair nationalisme en militarisme. Fascisme is antidemocratisch, anticommunistisch, antiliberaal en antiparlementair. Het fascisme wordt als extreemrechts gezien binnen het politieke links-rechts spectrum. Fascisme begint met taal, niet met tanks. Met democratische verkiezingen, niet met een staatsgreep. En heel belangrijk om je te realiseren: het krijgt vrij spel, dankzij mensen die denken dat het allemaal niet zo’n vaart zal lopen – tot het dat ineens wél doet.

Zowel racisme als fascisme gaat over het onterecht onderscheid maken tussen groepen mensen, stammen, godsdiensten, volken. Andere groepen negatief afschilderen. Slechte eigenschappen benadrukken, ongenuanceerd, vaak gebaseerd op leugens en incidenten. Vijanddenken. En dat om de eigen groep, het eigen volk, de eigen cultuur op te hemelen. Uiteindelijk om zelf macht te kunnen uitoefenen, om oorlog te kunnen voeren.

Het is een proces van kwaad tot erger. Van kritiek uiten, in de beginfase onschuldig lijkend, of aannemelijk, of logisch. Van kwaadspreken naar stigmatiseren, naar criminaliseren, naar ontmenselijken. Vaak in langdurige processen groeiend. We hebben het gezien met de vervolging van de Joden door de eeuwen heen. Hoe de discriminatie van Joden door Hitlers nationaalsocialisme werd omarmd. Escaleerde. Joden zijn Untermenschen.

Het zijn niet alleen machthebbers of volksmenners, of populisten. Het kan latent aanwezig zijn in brede lagen van onze samenleving. Van oudsher, teruggrijpend op vorige oorlogen, soms lang geleden, wordt het in de opvoeding meegegeven. Lees bijvoorbeeld maar het boek de Camino van Anya Niewierra. Hierin wordt teruggekeken op de gruwelijkheden en massamoorden die hebben plaatsgevonden begin jaren 90 in Bosnië-Herzegovina, voormalig Joegoslavië.

Het beangstigende van deze processen is dat heel veel mensen er ontvankelijk voor zijn. Meerderheden? Veel mensen laten zich gemakkelijk in hun mening beïnvloeden. Hebben niet geleerd om zelf kritisch na te denken, maar nemen aannemelijk klinkende verhalen klakkeloos over. Populisten spelen hierop in. En cultiveren het niet verder nadenken of je in de breedte te informeren. Serieuze media worden als onbetrouwbaar afgeschilderd: stickers met ‘NOS is fakenews’. Alles met het doel de eigen groep te isoleren en verder te beïnvloeden in een eigen bubbel, gevoed door de eigen sociale media.

Dit wordt versterkt door het belasteren, het zwart maken van tegenstanders. Zie bijvoorbeeld de afgelopen verkiezingen door Geert Wilders en consorten, waaronder zijn Landgraafse maatje Patrick Crijns die met fake AI-beelden Frans Timmermans negatief heeft afgeschilderd, karaktermoord.

Zie de vele bedreigingen van raadsleden, wethouders en vooral burgemeesters, maar ook van politie en hulpverleners. Het tekenen van hakenkruisen op verkiezingsposters. Het bij deze gemeenteraadsverkiezingen in verschillende steden kandideren van neonazi’s door Forum voor Democratie. En de oproepen van Wilders tot verzet tegen de komst van AZC’s, die door zijn volgelingen worden ingevuld met fysieke bedreiging en vuurwerkgeweld. En vervolgens ontkennen de aanstichters het weer en spelen ze vermoorde onschuld.

Denk ook aan het vriendjes zijn met Poetin of Orban; maar ook aan de ontkenning van problemen zoals klimaatverandering of afbraak van de biodiversiteit, aan vreemdelingenhaat, antisemitisme, moslimdiscriminatie en islamofobie. Allemaal ondermijning van onze democratie, onze samenleving.

Vervolgstappen zijn: belemmeren en uitschakelen van betrouwbare media, van persvrijheid, van vrijheid van meningsuiting, van een onafhankelijke rechtspraak en de afbraak van de democratie, ordediensten worden knokploegen, uitschakelen van internet, autocraten en totalitaire regimes, gewelddadige onderdrukking en schending van Mensenrechten. Zie Rusland, maar ook de verontrustende ontwikkelingen in Hongarije, Slowakije en Polen. De groei van extreemrechts: de Alternatieve für Deutschland, Front Rassemblement van Marine Le Pen in Frankrijk, Lega Nord en Fratelli d’Italia van Giorgia Meloni in Italië, Reform UK van Nigel Farage in Groot-Brittannië en niet te vergeten de regering Trump in de Verenigde Staten van Amerika.

Dat brengt mij naar het Midden-Oosten van nu: naar de genocide in Gaza, naar de meedogenloze staat Israël, naar de Westelijke Jordaanoever, naar orthodoxe Joodse kolonisten die gesteund door de Israëlische regering het recht in eigen hand nemen, naar het Afghanistan van de Taliban, naar Soedan, het totalitaire Iraanse regime dat zijn bevolking met veel geweld onderdrukt, naar de huidige oorlog in het Midden-Oosten, naar Jemen, Hezbollah, Hamas en Palestijnse Islamitische Jihad.

Er is vaak diepgewortelde haat, gevoed door eenzijdig nieuws, opvoeding en geschiedenis. De geschiedenis wordt herschreven, aangepast aan de eigen waarheid, de eigen politieke doelen, tot in de schoolboeken toe. Waar, zoals nu op de Westelijke Jordaanoever gebeurt: Hoe orthodoxe kolonisten de Palestijnse bevolking onderdrukken en geweld aandoen. De Palestijnse bevolking stelselmatig wordt gecriminaliseerd, ontmenselijkt. Eigenlijk onbegrijpelijk als je bedenkt hoe het Joodse volk zelf is behandeld voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Realiseer je ook dat de haat bij menigeen wordt aangewakkerd doordat de tegenpartij je naaste familie, vrienden, vrouwen en kinderen heeft vermoord. Je bestaansgrond en bestaansrecht heeft vernietigd. Waardoor conflicten escaleren als reactie op de eerdere gewelddadigheden.

Ik heb geen eenvoudige oplossingen voor deze conflicten. Ja, Vrede en Medemenselijkheid zijn nodig. Maar hoe buig je de huidige haat om, hoe creëer je Vrede en een samenleving die weer gebaseerd is op respect en gelijkwaardigheid, op elkaar verdragen dat men anders is?

Daarvoor is het allereerst nodig dat alle strijdende partijen de wapens neerleggen. Diplomatie. Machthebbers moet hun macht worden ontnomen, die gebaseerd is op onderdrukking, discriminatie en schending van Mensenrechten. Het is in Israël absoluut noodzakelijk dat er een machtswisseling komt. Dat geldt ook voor Gaza, Iran, Afghanistan, en voor Rusland, en de Verenigde Staten van Amerika. De internationale rechtsorde moet worden hersteld.

En dan moeten er vormen worden gehanteerd van geweldloze conflictoplossing. Geen eisen stellen ten koste van anderen. Er zal eindeloos veel gepraat moeten worden. Vergeving. Ook om weer vertrouwen in elkaar te krijgen. Waarschijnlijk gaan daar generaties overheen.

Vrede en Medemenselijkheid? Wellicht naïef om na te streven. En toch, is er een duurzaam alternatief? In Gaza, op de Westelijke Jordaanoever, in het Midden-Oosten? In Europa? In Nederland? In onze eigen omgeving? Dat het goede het kwade overwint.

Ik eindig met artikel 29 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens: ‘Eenieder heeft plichten jegens de gemeenschap, zonder welke de vrije en volledige ontplooiing van zijn persoonlijkheid niet mogelijk is.’

Aan de slag dus.

Ik dank jullie voor jullie aandacht. En ik dank de organisatie dat ik deze spreekbeurt heb mogen houden.

Harrie Winteraeken

15-3 Palestina-demonstratie mede in het teken van antiracisme en antifascisme

 

Palestina-demonstratie mede in het teken van gemeenteraadsverkiezingen en antiracisme en antifascisme

Zondag 15 maart is er weer een Palestina-demonstratie. Die start om 14.00 uur op het Spoorplein (Maankwartier) met enkele sprekers. Vervolgens is er weer een demonstratieve tocht door het winkelcentrum van Heerlen.

Omdat op zaterdag 21 maart de Internationale Dag tegen Racisme en Discriminatie[1] is, wordt deze zondag hierop vooruitgelopen. Op 21 maart zal er in Amsterdam weer een grote demonstratie zijn.

Sprekers op het Spoorplein.

1.       Lizzie houdt een speech over de koppeling met de verkiezingen. We doen een oproep aan politieke partijen om zich uit te spreken. We hebben ze uitgenodigd om als partij deel te nemen mee aan deze demonstratie. Na de verkiezingen gaan we het gesprek aan over wat ze kunnen doen als politieke partij en als gemeenteraad.

2.       Harrie Winteraeken spreekt over de koppeling tussen de oorlog in Gaza en de schendingen van de Mensenrechten op de Westelijke Jordaanoever met gevaren van racisme en fascisme, ook in onze eigen samenleving.

3.       Palestijn Ahmad spreekt (weer) vanuit zijn hart. Zijn bijdrage wordt vertaald.

Meer informatie: parkstadvoorpalestina@protonmail.com

---

[1] 21 maart is de Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. Op die dag in 1960 doodde de politie 69 burgers in het Bloedbad van Sharpeville, tijdens protesten tegen het apartheidsregime in Zuid-Afrika. In 1966 riep de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in een resolutie de internationale gemeenschap op om alle vormen van rassendiscriminatie uit te bannen (resolutie 2142 XXI). Sinds dat jaar wordt de dag elk jaar onder een thema georganiseerd, om bepaalde aspecten van discriminatie uit te lichten.

In 2001 werd een VN-programma inzake racismebestrijding opgesteld in het kader van de Durban-conferentie. Bron: Wikipedia.

12-3: Café Mondiaal debat gemeenteraadsverkiezingen

 

Persbericht – aankondiging

Café Mondiaal, 109^de aflevering

Donderdag 12 maart, aanvang 19.30 uur.

Café Pelt, Pancratiusplein 48, 6411 JZ Heerlen-centrum.

Gespreksthema: ‘Wat hebben de politieke partijen te bieden?’

Op 19 maart aanstaande zijn er weer gemeenteraadsverkiezingen. Graag willen we als HeerlenMondiaal en de hieraan deelnemende organisaties inzicht krijgen in wat een aantal in Heerlen aan de gemeenteraadsverkiezingen deelnemende politieke partijen te bieden heeft op het gebied van het gemeentelijk ‘mondiaal’ beleid. Hoe krijgen thema’s die tot de aandachtsgebieden van HeerlenMondiaal behoren, hun doorwerking in het Heerlense gemeentelijke beleid en wat hebben de Heerlense politieke partijen (in hun programma’s) hierover aan de burgers te melden? De nieuwe raadsperiode biedt namelijk via een coalitieovereenkomst en daaropvolgend collegeprogramma mogelijkheden om het mondiale beleid een nieuwe impuls te geven.

Daarbij zien we ‘mondiaal beleid’ erg breed: alles met een relatie tot de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen, Heerlen Fairtrade gemeente, maatschappelijk verantwoord ondernemen, vluchtelingenbeleid en integratie van allochtonen, armoedebeleid, onderwijs en opvoeding, gezondheidszorg, natuur- en milieubeleid, de energietransitie en de strijd tegen klimaatverandering plus vrede en veiligheid.

 Voor dit verkiezingsdebat zijn de volgende politieke partijen uitgenodigd: SP, Ouderenpartij Heerlen, CDA, VVD, D66, GroenLinks-PvdA en Partij voor de Dieren. Zij mogen aangeven wat zij vinden van het tot nu toe gevoerde gemeentelijke mondiale beleid en wat ze van plan zijn hieraan te veranderen. 

25-1: Auschwitz- en Holocaustherdenking in Heerlen

 

Auschwitz- en Holocaustherdenking op 25 januari 2026 in Heerlen

Plaats: Protestantse Kerk, Tempsplein 14, 6411 ET Heerlen-centrum

Start: 16.30 uur, duur ± 1 uur.

Het Vredesplatform Heerlen organiseert op zondagmiddag 25 januari een bijeenkomst voor de herdenking van Auschwitz en de Internationale Holocaustherdenking. Daarbij willen we niet alleen herdenken en terugkijken maar het ook plaatsen in het huidige tijdsgewricht van weer sterker antisemitisme en onvrede, onverzoenlijkheid en gebrek aan medemenselijkheid. Vanuit ‘nooit meer…’ willen we een universele boodschap van Vrede, verzoening, medemenselijkheid, respect en verdraagzaamheid uitdragen.

Tijdens de bijeenkomst worden de Holocaust en vernietiging van meer dan één miljoen Joden in concentratiekamp Auschwitz over het algemeen herdacht; en tevens de vervolging van Joden in Heerlen (Parkstad Limburg) tijdens de Tweede Wereldoorlog. De namen van de 72 uit Heerlen weggevoerde en vermoorde Joden zullen worden voorgelezen. Er liggen nu in Heerlen, vooral in het centrum en de directe omgeving, nu ook 72 Stolpersteine. We besteden aandacht aan het waarom van herdenken en het belang van deze herdenking voor nu.

Steve Schwartz zal de Sjema Jisrael zingen. Martin van der Weerden, Sophie Bloemert en Joachim Stegink houden korte toespraken. Kitty Ernst draagt een gedicht voor.

Marlou Schoenmakers-Boonstra en Reinder Eggen zorgen voor een passende muzikale omlijsting. Het Sjema Jisrael en de muzikale bijdragen worden kort toegelicht. 

Joods monument tijdens Dodenherdenking op 4 mei.

De Synagoge van Heerlen, gefotografeerd vanaf het dak van de parkeergarage van het Corio Center.

Aanvullende informatie:

·         Het initiatief voor deze herdenkingsbijeenkomst is genomen door het Vredesplatform Heerlen. Deze herdenking ligt in het verlengde ligt van eerdere activiteiten van het Vredesplatform zoals de herdenking van de Kristallnacht en de Stolpersteinewandelingen.

·         25 januari 2026 is de Internationale herdenkingsdag voor de Holocaust. Het concentratiekamp Auschwitz werd op 27 januari 1945 bevrijd.

·         Op de websites van de Stichting Lodewijk Foijer https://www.lodewijkfoijer.nl/ en de website Parkstad Prima Donna https://www.parkstadprimadonna.nl/post/heerlen-en-de-holocaust is nadere informatie te vinden over de uit Heerlen weggevoerde Joden.

10-12 Dag van de Mensenrechten: activiteiten in Heerlen

 

Amnesty International Write for Rights: schrijf een brief, verander een leven.

Woensdag 10 december in Heerlen: het programma

·         Van 12:00 uur tot 17:00 uur brieven schrijven in Schunck. Vanaf een uur of half drie zijn er optredens van troubadour Ruud Verhoeven en het koor De Stem des Volks.

·         Om 17:00 uur een stille tocht vanaf Schunck. Dit jaar hebben we onze krachten gebundeld met Parkstad voor Palestina. Samen met hen vragen we dit jaar speciaal aandacht voor de situatie in Gaza en in Soedan. Neem zoveel mogelijk je eigen lichtje mee!

·         Vanaf ongeveer 18:00 uur schrijven we verder bij de Twee Gezusters in de Luciushof. Er is dan soep met een broodje. Meld je alsjeblief aan bij Kees van Veen als je mee wilt eten: c.van.veen@home.nl

Op 10 december is het Internationale Dag van de Rechten van de Mens. Op en rond die dag schrijven mensen wereldwijd miljoenen brieven tegen onrecht. Voor mensen die onterecht vastzitten, of bedreigd en gemarteld worden omdat ze opkomen voor hun rechten. Ook in Heerlen gaan mensen samen brieven schrijven tijdens de Write for Rights-actie van Amnesty International.  

Dit jaar komt Amnesty International onder andere in actie voor journalist Sai Zaw Thaike uit Myanmar. In 2023 richtte orkaan Mocha een enorme ravage aan in Myanmar. Fotojournalist Sai Zaw Thaike sloot zich na de orkaan aan bij een hulpteam, zodat hij undercover zijn journalistieke werk kon doen in het rampgebied. Dit was niet alleen een gevaarlijke operatie vanwege het natuurgeweld, maar vooral vanwege het leger dat het gemunt heeft op kritische journalisten zoals hij. Hij werd gearresteerd en veroordeeld tot maar liefst 20 jaar gevangenisstraf met dwangarbeid.

Ook voert Amnesty International actie voor Ellinor Guttorm Utsi. Zij maakt onderdeel uit van de Sámi-gemeenschap in Noorwegen. Voor de Sámi, de oorspronkelijke bewoners van Noord-Noorwegen, is het houden van rendieren een manier van leven. Het is bovendien een wettelijk beschermde traditie. Maar de overheid wil windturbines bouwen en wegen aanleggen op de zomerweiden van de rendieren. Dit zal de trekroutes verstoren, het landschap versnipperen en de Sámi-cultuur ernstig in gevaar brengen. Ellinor zet zich in voor haar volk en cultuur. 

Voor deze twee en andere mensen komen we dit jaar rond 10 december wereldwijd in actie. 

Schrijven heeft effect 

Het schrijven van brieven heeft wel degelijk effect! Door de Write for Rights-acties is de situatie van veel mensen verbeterd. De postzakken vol brieven sporen machthebbers aan om onrecht aan te pakken. Vaak helpt de extra aandacht om mensen vrij te krijgen of te zorgen voor bescherming en gerechtigheid. Zie hier de successen van eerdere Write for Rights-acties.  

Goed nieuws 

Zo voerden we in 2023 actie voor de ter dood veroordeelde Rocky Meyers uit de Verenigde Staten. Duizenden mensen schreven naar de gouverneur van de Amerikaanse staat Alabama met de dringende oproep om de executie van Rocky Myers tegen te houden. En met succes: gouverneur Kay Ivey zette op 28 februari 2025 de doodstraf van Meyers’ om in een levenslange gevangenisstraf. Ze zei dat er te veel vragen waren over zijn schuld om de executie te laten doorgaan.