Harry van Sleeuwen: In Memoriam

 

Op 12 juni jongstleden is Harry van Sleeuwen op 85-jarige leeftijd overleden. Harry is geboren in Veghel. Hij kreeg op de middelbare school les van de Broeders van Maastricht. Die inspireerden hem zo dat hij naar de kweekschool van deze orde in Maastricht ging. Hij heeft als Broeder Renato nog 4 jaar gewerkt op de Don Sarto-school in Heerlen, maar moest toen de orde verlaten; iets wat hem altijd pijn heeft gedaan.

In Nieuw Vennep (Haarlemmermeer) was hij weer onderwijzer en daar heeft hij zijn vrouw Marijke Raaphorst leren kennen. Ze trouwden en kregen twee zonen: Philip en Falco. Begin 70-er jaren keerde het gezin terug in Heerlen, waar ze op de Schelsberg gingen wonen. Door omstandigheden werd Harry echter vrij snel afgekeurd en kwam hij in een burn-out terecht.

Geen betaald werk meer hoeven doen, heeft ook zijn maatschappelijke voordelen: door de pastoor van Sint-Antonius van Paduakerk van de parochie van De Vrank – Beersdal werd hij gevraagd om vrijwilligerswerk te doen. Deze parochie werd bediend door de Orde van de Franciscanen of Minderbroeders waar hij zich erg verbonden mee heeft gevoeld. Zo had Harry altijd zijn Tau-kruisje om (een kruis in de vorm van een hoofdletter T, dat Franciscus gebruikte als handtekening).

Voor de parochie en de buurt deed Harry veel vrijwilligerswerk maar hij zette zich onder andere ook in voor de vernieuwing van de Rooms Katholieke kerk, Acht Meibeweging, de Franciscaanse beweging en de Franciscaanse Vredeswacht, de Dekenale raad, de Oecumene en de Raad van Kerken in Heerlen en Parkstad-Limburg, en Amnesty International. Hij heeft de Raad van Kerken en Amnesty International jarenlang vertegenwoordigd in HeerlenMondiaal. Ook was hij drijvende kracht achter de organisatie van het Oecumenisch avondgebed, dat vaak in het teken van ‘vrede’ stond en diverse stiltekringen in het winkelcentrum van Heerlen. Alles bij elkaar enkele tientallen jaren zinvolle activiteiten.

De onderwijzer is in hem blijven voortleven. Wellicht met iets te veel woorden, kwam hij op voor wat hem dreef voor rechtvaardigheid en vrede.

Na het sluiten van de kerk van de Vrank – Beersdal is Harry steeds minder vrijwilligerswerk gaan doen. De laatste jaren beperkten ook lichamelijke ongemakken hem steeds meer. En op een gegeven moment kwam er ook de dementie. Toen thuis verzorgen niet meer ging, moest Harry sinds 2024 worden opgenomen in Verpleeghuis Bergweide.

We wensen Marijke, Philip en de rest van de familie van Sleeuwen – Raaphorst heel veel sterkte toe met het verwerken van verlies en het verdriet door het overlijden van Harry. Het mag jullie tot troost strekken dat hij in de geest van Franciscus van Assisië heel positief in het leven heeft gestaan.

16-5 Demonstratie en stille tocht: herdenking Nakba en solidariteit met AZC Heerlen

 

Zaterdag 16 mei, 14.00 uur, Spoorplein Maankwartier Heerlen:

Korte demonstratie en aansluitend stille tocht door het winkelcentrum van Heerlen. 

Het thema van deze actie is tweeledig: 

Herdenking van de Nakba in Palestina 

&

Betuigen van solidariteit met vluchtelingen en met het asielzoekerscentrum in Heerlen 

Korte toelichting:

De maandelijkse Palestina-demonstratie staat dit keer in het teken van de Nakba. De herdenking van de Nakba vindt deze week meer plaatsen in Nederland plaats. 

De Nakba – Arabisch voor ‘catastrofe’– is de naam die Palestijnen gaven aan de periode rond 1948, toen Zionisten de staat Israël oprichtten in het mandaatgebied Palestina. Dit ging gepaard met massaslachtingen, de vernietiging van zo’n 500 Palestijnse dorpen en de verdrijving van 750.000 Palestijnen.

Dit is heel kort de historie, maar voor Palestijnen hield de Nakba eigenlijk niet meer op. Sterker nog, Joodse kolonisten, gesteund door de Israëlische regering en het Israëlische leger, koloniseren en terroriseren nu de bezette Westelijke Jordaanoever met zeer ernstige misdragingen ten opzichte van de Palestijnse bevolking.

De demonstratie start met een korte beschouwing over de Nakba. Ook doen we een urgente oproep om sancties tegen Israël in te stellen. Daarna lopen we in een stille tocht naar de ingang van het Raadhuis aan de Geleenstraat waar we op een vreedzame, respectvolle manier de slachtoffers van de Nakba herdenken. 

Met deze demonstratie en stille tocht willen we tevens tegenwicht bieden aan de extreemrechtse ‘Nee tegen het AZC in Heerlen’ – demonstratie die vanaf 17.00 uur in Heerlen aangekondigd is. We laten zien dat we geen enkele waardering hebben voor deze fascistische groepen die onnodig onrust stoken en als achterliggend doel het destabiliseren van onze samenleving en de democratie hebben.

Laat je met je aanwezigheid zien waar je staat. We zijn met meer! Vluchtelingen zijn welkom in Heerlen.

Organisatie van de demonstratie: Parkstad voor Palestina.

Tekstuele aanpassingen van dit bericht voor Heerlen: Harrie Winteraeken

Verkeersbesluit Fietsverbodszone centrum Heerlen 2026: bezwaar Fietsersbond PsL

 

Fietsersbond afdeling Parkstad Limburg maakt bezwaar tegen het verkeersbesluit Fietsverbodszone centrum Heerlen, 2026.

De bezwaren en opmerkingen van de Fietsersbond zijn verwoord in een bezwaarschrift gericht aan het College van Burgemeester en Wethouders van Heerlen.

Over het algemeen heeft de Fietsersbond afdeling Parkstad Limburg begrip voor het feit dat B&W maatregelen willen nemen tegen fietsers die overlast veroorzaken in het winkelgebied. Echter met het verkeersbesluit Fietsverbodszone centrum Heerlen, 2026 worden naar onze mening nog grotere vergissingen gemaakt dan met het Verkeerbesluit Fietsverbod centrum Heerlen 2025. Dit lichten we graag in dit bezwaarschrift nader toe maar allereerst maken we ons ongenoegen kenbaar over de wijze waarop dit besluit tot stand is gekomen.

B&W hebben het bezwaarschrift van ons op het Verkeersbesluit Fietsverbod centrum Heerlen 2025 gegrond verklaard. Wij constateren nu dat B&W met het besluit van 2026 maatregelen nemen die tegenovergesteld zijn aan de richting die ons gegrond bezwaarschrift aangaven en dat terwijl B&W zelf erkenden dat de verleden jaar genomen maatregelen al onvoldoende onderbouwd zijn.

Het is blijkbaar wettelijk voldoende om voor een verkeersbesluit alleen overleg te hebben met de politie. Het is echter naar onze mening niet gepast dat B&W voor dit verkeersbesluit geen initiatief hebben genomen om overleg met ons te hebben, terwijl wij hier uitdrukkelijk om verzocht hebben. 

Kort samengevat vinden wij de maatregelen niet proportioneel, zowel wat betreft het aantal straten als de tijden waarop het fietsverbod van toepassing is verklaard. Niet-proportioneel omdat het veel verstrekkender is dan waar de werkelijke problemen om vragen en omdat het veel meer fietsers treft die zich wel naar behoren gedragen in het winkelgebied.

Naar onze mening zijn er twee criteria die bepalend moeten zijn voor de gewenste maatregelen: de drukte in de straten in relatie tot de beschikbare ruimte, en de snelheid van de fietsers. Wij dagen B&W dan ook uit om passende maatregelen te nemen die hier beter op aansluiten. Daarbij willen graag met een aantal suggesties van dienst zijn. 

Voor het bepalen van het wel of niet mogen fietsen in verband met de drukte is een tijdvenster een goede maatregel. Het tot nu toe gehanteerde tijdvenster van een fietsverbod tussen 12.00 en 18.00 uur is volgens ons voldoende voor de drukste winkelstraten (Saroleastraat, Dautzenbergstraat tussen Saroleastraat en Oranje Nassaustraat, en de Eerste Promenade). B&W vinden wellicht een bevestiging van het voldoende zijn van het fietsverbod van 12.00 tot 18.00 uur in de passantentellingen voor het winkelcentrum (die misschien nog wel wat kunnen worden verfijnd). 

Het tijdvenster van 12.00 – 18.00 uur is daarbij net zo duidelijk voor iedereen en goed handhaafbaar als het nu gehanteerde tijdvenster van 9.00 – 18.00 uur (koopavonden tot 21.00 uur). Wellicht zelfs beter omdat het gemakkelijker uitlegbaar is met het criterium ‘drukte’ en de uitzondering voor koopavonden is echt niet meer nodig.

We erkennen dat voor het Pancratiusplein het criterium ‘drukte’ en het bijbehorende tijdvenster nog wat nader onderzoek vergt voor de avonduren (vooral in de zomer), maar daar houdt het verkeersbesluit zelf ook geen rekening mee.

Een algemene maatregel tegen te snel fietsen is een snelheidsbeperking voor alle verkeer van 10 km/uur, aangegeven met bord A1. Een maximumsnelheid is duidelijk voor alle weggebruikers en in de praktijk ook handhaafbaar. Wat fietsen betreft, is 10 km/uur een rustig tempo, waarbij de fietser geen groot snelheidsverschil heeft met voetgangers. De fietser kan zo goed opletten en zo nodig anticiperen op onverwachte bewegingen van voetgangers door er met een ruime bocht omheen te rijden.

Wij bevelen tevens een publiekscampagne aan om meer wederzijds begrip te kweken voor het door voetgangers en fietsers samen gebruiken van de winkelstraten, waarbij het gewenste fietsgedrag (de fiets is gast) voldoende aandacht krijgt. En wij achten het zeer gewenst dat het handhaven van de regels wordt geïntensiveerd zodat deze door overtreders (en publiek) als effectief wordt ervaren. Daarbij kan ook meer worden gecontroleerd of fietsen en in het bijzonder fatbikes ook voldoen aan alle wettelijke (veiligheids)-eisen. Dit laatste hoeft zich vanzelfsprekend niet te beperken tot het winkelcentrum.

In een bijlage hebben wij het Verkeersbesluit Fietsverbod centrum Heerlen 2026 grotendeels overgenomen en per paragraaf van opmerkingen en bezwaren voorzien. Deze bijlage kan door geïnteresseerden worden opgevraagd.

14-3 Café Mondiaal over de gemeenteraadsverkiezingen: terugblik

 

Heel aardig verkiezingsdebat in Café Mondiaal

Afgelopen donderdag 12 maart, was in de 109^de Café Mondiaal het gespreksthema: ‘Wat hebben de politieke partijen te bieden?’ 

Voor deze Café Mondiaal waren de volgende partijen uitgenodigd: CDA, D66, GroenLinks-PvdA, Ouderenpartij Heerlen, SP, Partij voor de Dieren en VVD. Die hebben zich op het CDA na ook allemaal laten vertegenwoordigen: D66 (raadslid en lijsttrekker Tom Dragstra), GroenLinks-PvdA (Tom Vandeberg, nr. 3 en nu raadscommissielid GroenLinks), Ouderenpartij Heerlen (Hans Ermers, raadslid en nr. 8), SP (wethouder en nr. 2 Arlette Vrusch), Partij voor de Dieren (Frans Janssen, nr. 2) en VVD (Joris Claessens, nr. 4 en Rosalien den Dolder, nr. 5; lijsttrekker Marc van den Berg kwam later ook nog.)

Om het debat vlot te laten verlopen waren de vragen en toelichtingen al een paar dagen van tevoren toegezonden aan de kandidaten. Bij de Café Mondiaal over de Tweede Kamerverkiezingen in november 2025 was het maar gelukt om goed de helft van het aantal voorbereide onderwerpen ook daadwerkelijk aan de orde te stellen. Daarom was de kandidaten gevraagd om kort te spreken, wat de meesten ook redelijk lukte, en niet in herhaling te vallen, maar naar gewoon te verwijzen naar de vorige spreker en daarop aan te vullen.

HeerlenMondiaal heeft natuurlijk een zwak voor de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen. De onderwerpen ter bespreking hadden dan ook allemaal betrekking op hoe enkele SDG’s (Sustainable Development Goals) op Heerlen van toepassing zijn.

Maar om ‘warm te draaien’ mochten de gemeenteraadskandidaten eerst de volgende vragen beantwoorden.

1.       Welke doelstellingen spreken u het meest aan?

2.       Waar wilt u zich in Heerlen specifiek voor inzetten?

3.       Welke voorstellen mag de gemeenteraad verwachten en resultaten wilt u daarbij bereiken? 

Natuurlijk sprak uit de antwoorden ook deels de politieke kleur maar minder dan men op basis van vooroordelen zou verwachten. De vragen 2. en 3. bleven daarbij relatief onderbelicht.

SDG-doel 3 Goede gezondheid en welzijn

Een van de grote zorgpunten en daarmee ook verkiezingsitems is natuurlijk het behoud van een volwaardig ziekenhuis in Heerlen. Het is de wijze waarop men dat wil bereiken, die verschilt tussen de partijen. De ‘rechtsere partijen’ zijn niet meer allemaal lid van de ‘Ziekenhuisalliantie’. Maar zij proberen op andere wijze nog te beïnvloeden. Ter sprake kwam dat heel recent twee moties in de Tweede Kamer het niet haalden (een voor een volwaardig ziekenhuis, een voor onafhankelijk onderzoek naar een Geboortecentrum) mede omdat het CDA deze niet heeft gesteund. In Heerlen zijn ze natuurlijk niet te spreken over deze ommezwaai van het landelijke CDA.

SDG-doel 1 Geen armoede en SDG-doel 10 Ongelijkheid verminderen

In Heerlen is sprake van structurele armoede, vaak van generatie op generatie? Hoe is dat te doorbreken en wat wil men daarvoor doen? En hoe staan de Heerlense partijen tegenover de één-balie gedachte bij de Sociale Dienst?

Die één-baliewerkwijze houdt In dat je voor al je vragen hoe breed ook, op één plek terecht kan. Daar krijg je een ‘maatschappelijke coach’, die werkt in het belang van de hulpvragen. Hij/zij beantwoordt alle vragen beantwoordt en regelt alles van schuldhulpverlening tot inkomensondersteuning tot hulp in de huishouding, alfabetiseringscursus tot hulp voor de kinderen, een dak boven je hoofd, scholing, voedsel/ kleding/ huisraad enz. Zo hoeft men maar een keer z’n verhaal te doen. En niet voor elke hulpvraag doorverwezen wordt naar bijvoorbeeld een budgetcoach, een woningbouwvereniging, enz.

Dat idee werd eigenlijk wel door iedereen omarmd. En er werden ook wel voorbeelden genoemd die (een beetje) in die richting gaan. Het oplossen van de structurele armoede is veel moeilijker. Daarvoor is een integrale aanpak noodzakelijk. Toen Joris Claessens (VVD) eigenlijk meer ter aanvulling opperde dat het toewerken naar een baan en inkomen de beste wijze was, kreeg hij de kritiek dat veel mensen in die situatie niet in staat zijn om te gaan werken of daar goed in te kunnen functioneren (in jargon: te ver van de arbeidsmarkt afstaan).

Een bijstandsuitkering zonder regels of verplichtingen (een beetje vergelijkbaar met een basisinkomen) werd ook genuanceerd benaderd. Zo voegde Arlette Vrusch toe dat ze toch wel wat instrumenten ter beschikking wil houden om mensen te kunnen bewegen tot het doen van bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. Daar is gewoon grote behoefte aan. En dat biedt ook de mensen veel voordelen, zoals uit het sociaal isolement komen.

SDG-doel 11 Duurzame steden en gemeenschappen.

Hier werd het promoten van het aantrekkelijk houden van het winkelcentrum voor fietsers als uitwerking genomen. Dit is wel beleid, maar de ontwikkelingen gaan traag of zijn soms tegendraads.

Zo heeft ons treinstation heeft een goed ingerichte en veilige fietsenstalling nodig, vanwege het toenemende aantal OV-studenten en ook voor het gewone woon-werkverkeer: dicht bij het station, bewaakt en met goede verlichting 's avonds. Veel andere stations in het land hebben mooie voorbeelden. De kandidaten wisten wel van de plannen van de gemeente om het (roze) gebouw naast het Maankwartier (gedeeltelijk) tot fietsenstalling om te bouwen, maar hoe het met de voortgang zat, wist eigenlijk niemand. Vertraging had wat met Prorail te maken?

In het winkelcentrum was van oudsher fietsen toegestaan, behalve in de drukste straat, de Saroleastraat van 12.00-18.00 uur. Onlangs namen B&W een verkeersbesluit om het fietsen in het gehele winkelcentrum te verbieden wanneer de winkels open zijn. Dit als reactie op het misdragen van een deel van de fietsers (fatbikes). Hierdoor wordt voor veel fietsers het fietsen naar het winkelcentrum minder aantrekkelijk. Er was overeenstemming over dat er wat moet gebeuren tegen deze vorm van overlast, maar de meningen waren (zoals verwacht) wel verdeeld over de genomen maatregel. De OPH heeft hier al jaren voor gepleit. Wethouder Marco Peters is daarin meegegaan. Maar bijvoorbeeld Arlette Vrusch gaf aan dat de minder drukke straten hier niet bij betrokken hoeven te worden. Ook vanuit de zaal waren de meningen verdeeld. Al met al het onderwerp dat de meeste discussie opriep[1].

Heerlen had tot halverwege 2025 met Velocity een deelsysteem van elektrische fietsen. Helaas is het (Duitse) bedrijf erachter failliet, mede door het wegvallen van subsidies. Op de vraag wat de partijen gaan doen voor de terugkeer van dit systeem of om een vergelijkbaar geprijsd systeem in Heerlen te krijgen, kregen we geen eenduidig antwoord. De meeste kandidaten verwezen naar de OV-fiets. Maar die is voor het overgrote deel niet elektrisch.

SDG-doel 12 Verantwoorde productie en consumptie

Heerlen is Fair Trade gemeente. Fair Trade koffie en thee zijn sinds enkele decennia bij de gemeente ingeburgerd. Ook zijn er al beleidsuitgangspunten voor een duurzaam maatschappelijk verantwoord aanbestedingsbeleid. Maar hier is onvoldoende vooruitgang herkenbaar. En nog geen echte integratie in het gemeentelijk beleid, richting alle toeleveranciers. De vraag was of de gemeente volgende stappen gaat zetten bij het duurzaam maatschappelijk verantwoord ondernemen.

Hier bleek ook dat de meeste kandidaten op de gebaande paden bleven. Het belang werd onderkend maar grote stappen vooruit hadden ze niet in gedachten. Hier blijft ook lobbywerk nodig.

SDG-doel 16 Vrede, justitie en sterke publieke diensten

HeerlenMondiaal vindt dat politici en de gemeenteraad ook een rol hebben bij internationale conflicten en oorlogen, tegen schending van Mensenrechten. Zo kunnen ze hun stem laten horen richting Den Haag, en in Heerlen meer bewustzijn helpen creëren.

In Heerlen zijn sinds de afgelopen zomer bij het station veel Gaza- en Palestinademonstraties geweest om de zorgen te uiten over de houding van de Nederlandse regering bij het uitmoorden van zoveel mensen - vrouwen - kinderen in Gaza en bij het afbreken van de Internationale Rechtsorde. Die demonstraties komen van Heerlense burgers.

Er werd door de kandidaten natuurlijk terugverwezen naar de motie over Gaza die in het late voorjaar van 2025 door de gemeenteraad met grote meerderheid was aangenomen. Daarmee erkent de gemeenteraad ook het uitgangspunt dat ze zich ook over dit soort, niet rechtstreeks tot de dagelijkse taken van de raad behorende aangelegenheden mag en kan uitspreken. Verder waren er bij de diverse demonstraties meestal op het Spoorplein en enkele keren ook in het winkelcentrum meerdere kandidaten regelmatig of zo nu en dan aanwezig. Er werd wel tegengeworpen dat de organisatie na de eerste keer aan de politieke partijen had verzocht om niet echt als politieke partij aanwezig te zijn. Dan ben je natuurlijk ook minder zichtbaar.

SDG-doel 17 Partnerschap om doelstellingen te bereiken.

Als laatste onderwerp werd het lage vertrouwen van veel burgers in de (gemeentelijke) overheid aan de orde gesteld. In het bijzonder ging het hierbij om de pilot Burgerberaad afgelopen jaar. Dat gaat ook over vertrouwen tussen de burgers onderling en richting gemeente en politiek, om samen de schouders te zetten onder initiatieven richting de eigen buurt en de stad.  De resultaten van deze pilot, van deze burgerparticipatie, zijn overwegend positief, vindt ook de gemeenteraad. Toch gaat het allemaal - ook het nemen van vervolgstappen - te traag. Is er meer vaart te maken? Nieuwe initiatieven, kleinschaliger op wijkniveau misschien?

Hier waren tussen de reacties over het algemeen niet echt veel verschillen van mening te constateren. Het Burgerberaad mag een volgende keer zeker wat minder duur zijn, maar dat kwam de afgelopen keer ook door het inhuren van een bureau. Dat hoeft niet meer zo nodig, ook omdat de eigen ambtelijke dienst hier ook veel van geleerd heeft.

Tot slot:

Het was een aardig verkiezingsdebat. Geen gekibbel tussen de kandidaten, maar eerder onderling vriendelijk en elkaar aanvullen. Daarmee werden verschillen waarschijnlijk minder duidelijk, maar die zijn in de gemeentepolitiek toch al niet zo groot als landelijk. Je merkt dat de partijen ook meer gewend zijn om samen te werken, en dat straalt ook weer vertrouwen uit. Het zaaltje van Café Pelt was met 31 mensen goed gevuld. Of de aanwezigen echt hun mening fors hebben bijgesteld naar aanleiding van dit debat of hierin vooral bevestigd zijn, is niet duidelijk. Maar de algemene tevredenheid over deze avond bij zowel de kandidaten als de aanwezigen was duidelijk merkbaar. 

---

[1] Ik ben overigens voor de Fietsersbond afdeling Parkstad Limburg bezig met het opstellen van een bezwaarschrift tegen dit besluit. Het verbod is te uitgebreid wat betreft aantal straten en tijden (tot 12.00 en na 18.00 uur is een verbod echt niet nodig), waarbij het teveel ‘gewone’ fietsers benadeelt. Het fietsen (net als andere vormen van gemotoriseerd verkeer) zou wel aan een maximumsnelheid van bijvoorbeeld 6 km/uur moeten worden gebonden.

15-3 Palestina-demonstratie: toespraak verbinding met Internationale dag tegen racisme en fascisme.

Palestina-demonstratie 15-3-2026, 14.00 uur, Spoorplein, Maankwartier, Heerlen

Toespraak: verbinding met aanstaande zaterdag 21 maart Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. 

Beste mensen,

ik ben gevraagd om vandaag vooruit te lopen op de internationale dag tegen discriminatie, tegen racisme en tegen fascisme, aanstaande zaterdag 21 maart. Op het eind van mijn verhaal maak ik een koppeling met de oorlog in Gaza en de misdragingen van de conservatieve Joodse kolonisten ten opzichte van de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever.

Artikel 1 van onze Grondwet: allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.

Discriminatie is wel aanwezig in onze samenleving. Vaak in het klein, tussen mensen onderling: pesten, op zoek naar werk of stageplek, leeftijdsdiscriminatie, genderongelijkheid, homohaat, vreemdelingenhaat. Voor de mensen die het treft, is het vaak groot leed, dat je lang met je meedraagt.

Racisme is een systeem van overtuigingen (vaak vooroordelen), praktijken (waaronder discriminatie) en beleid dat gebaseerd is op het idee van ‘ras’. Het komt ten goede aan degenen met macht. Historisch (gezien) zijn dat witte mensen uit westerse landen. Bij racisme gaat om het degraderen van mensen van kleur tot mensen met een inferieure status, en hen te behandelen op basis van deze ongefundeerde overtuigingen.

Racisme wordt daarbij vaak in een adem genoemd met fascisme.

Het fascisme is een extreme vorm van autoritair nationalisme en militarisme. Fascisme is antidemocratisch, anticommunistisch, antiliberaal en antiparlementair. Het fascisme wordt als extreemrechts gezien binnen het politieke links-rechts spectrum. Fascisme begint met taal, niet met tanks. Met democratische verkiezingen, niet met een staatsgreep. En heel belangrijk om je te realiseren: het krijgt vrij spel, dankzij mensen die denken dat het allemaal niet zo’n vaart zal lopen – tot het dat ineens wél doet.

Zowel racisme als fascisme gaat over het onterecht onderscheid maken tussen groepen mensen, stammen, godsdiensten, volken. Andere groepen negatief afschilderen. Slechte eigenschappen benadrukken, ongenuanceerd, vaak gebaseerd op leugens en incidenten. Vijanddenken. En dat om de eigen groep, het eigen volk, de eigen cultuur op te hemelen. Uiteindelijk om zelf macht te kunnen uitoefenen, om oorlog te kunnen voeren.

Het is een proces van kwaad tot erger. Van kritiek uiten, in de beginfase onschuldig lijkend, of aannemelijk, of logisch. Van kwaadspreken naar stigmatiseren, naar criminaliseren, naar ontmenselijken. Vaak in langdurige processen groeiend. We hebben het gezien met de vervolging van de Joden door de eeuwen heen. Hoe de discriminatie van Joden door Hitlers nationaalsocialisme werd omarmd. Escaleerde. Joden zijn Untermenschen.

Het zijn niet alleen machthebbers of volksmenners, of populisten. Het kan latent aanwezig zijn in brede lagen van onze samenleving. Van oudsher, teruggrijpend op vorige oorlogen, soms lang geleden, wordt het in de opvoeding meegegeven. Lees bijvoorbeeld maar het boek de Camino van Anya Niewierra. Hierin wordt teruggekeken op de gruwelijkheden en massamoorden die hebben plaatsgevonden begin jaren 90 in Bosnië-Herzegovina, voormalig Joegoslavië.

Het beangstigende van deze processen is dat heel veel mensen er ontvankelijk voor zijn. Meerderheden? Veel mensen laten zich gemakkelijk in hun mening beïnvloeden. Hebben niet geleerd om zelf kritisch na te denken, maar nemen aannemelijk klinkende verhalen klakkeloos over. Populisten spelen hierop in. En cultiveren het niet verder nadenken of je in de breedte te informeren. Serieuze media worden als onbetrouwbaar afgeschilderd: stickers met ‘NOS is fakenews’. Alles met het doel de eigen groep te isoleren en verder te beïnvloeden in een eigen bubbel, gevoed door de eigen sociale media.

Dit wordt versterkt door het belasteren, het zwart maken van tegenstanders. Zie bijvoorbeeld de afgelopen verkiezingen door Geert Wilders en consorten, waaronder zijn Landgraafse maatje Patrick Crijns die met fake AI-beelden Frans Timmermans negatief heeft afgeschilderd, karaktermoord.

Zie de vele bedreigingen van raadsleden, wethouders en vooral burgemeesters, maar ook van politie en hulpverleners. Het tekenen van hakenkruisen op verkiezingsposters. Het bij deze gemeenteraadsverkiezingen in verschillende steden kandideren van neonazi’s door Forum voor Democratie. En de oproepen van Wilders tot verzet tegen de komst van AZC’s, die door zijn volgelingen worden ingevuld met fysieke bedreiging en vuurwerkgeweld. En vervolgens ontkennen de aanstichters het weer en spelen ze vermoorde onschuld.

Denk ook aan het vriendjes zijn met Poetin of Orban; maar ook aan de ontkenning van problemen zoals klimaatverandering of afbraak van de biodiversiteit, aan vreemdelingenhaat, antisemitisme, moslimdiscriminatie en islamofobie. Allemaal ondermijning van onze democratie, onze samenleving.

Vervolgstappen zijn: belemmeren en uitschakelen van betrouwbare media, van persvrijheid, van vrijheid van meningsuiting, van een onafhankelijke rechtspraak en de afbraak van de democratie, ordediensten worden knokploegen, uitschakelen van internet, autocraten en totalitaire regimes, gewelddadige onderdrukking en schending van Mensenrechten. Zie Rusland, maar ook de verontrustende ontwikkelingen in Hongarije, Slowakije en Polen. De groei van extreemrechts: de Alternatieve für Deutschland, Front Rassemblement van Marine Le Pen in Frankrijk, Lega Nord en Fratelli d’Italia van Giorgia Meloni in Italië, Reform UK van Nigel Farage in Groot-Brittannië en niet te vergeten de regering Trump in de Verenigde Staten van Amerika.

Dat brengt mij naar het Midden-Oosten van nu: naar de genocide in Gaza, naar de meedogenloze staat Israël, naar de Westelijke Jordaanoever, naar orthodoxe Joodse kolonisten die gesteund door de Israëlische regering het recht in eigen hand nemen, naar het Afghanistan van de Taliban, naar Soedan, het totalitaire Iraanse regime dat zijn bevolking met veel geweld onderdrukt, naar de huidige oorlog in het Midden-Oosten, naar Jemen, Hezbollah, Hamas en Palestijnse Islamitische Jihad.

Er is vaak diepgewortelde haat, gevoed door eenzijdig nieuws, opvoeding en geschiedenis. De geschiedenis wordt herschreven, aangepast aan de eigen waarheid, de eigen politieke doelen, tot in de schoolboeken toe. Waar, zoals nu op de Westelijke Jordaanoever gebeurt: Hoe orthodoxe kolonisten de Palestijnse bevolking onderdrukken en geweld aandoen. De Palestijnse bevolking stelselmatig wordt gecriminaliseerd, ontmenselijkt. Eigenlijk onbegrijpelijk als je bedenkt hoe het Joodse volk zelf is behandeld voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Realiseer je ook dat de haat bij menigeen wordt aangewakkerd doordat de tegenpartij je naaste familie, vrienden, vrouwen en kinderen heeft vermoord. Je bestaansgrond en bestaansrecht heeft vernietigd. Waardoor conflicten escaleren als reactie op de eerdere gewelddadigheden.

Ik heb geen eenvoudige oplossingen voor deze conflicten. Ja, Vrede en Medemenselijkheid zijn nodig. Maar hoe buig je de huidige haat om, hoe creëer je Vrede en een samenleving die weer gebaseerd is op respect en gelijkwaardigheid, op elkaar verdragen dat men anders is?

Daarvoor is het allereerst nodig dat alle strijdende partijen de wapens neerleggen. Diplomatie. Machthebbers moet hun macht worden ontnomen, die gebaseerd is op onderdrukking, discriminatie en schending van Mensenrechten. Het is in Israël absoluut noodzakelijk dat er een machtswisseling komt. Dat geldt ook voor Gaza, Iran, Afghanistan, en voor Rusland, en de Verenigde Staten van Amerika. De internationale rechtsorde moet worden hersteld.

En dan moeten er vormen worden gehanteerd van geweldloze conflictoplossing. Geen eisen stellen ten koste van anderen. Er zal eindeloos veel gepraat moeten worden. Vergeving. Ook om weer vertrouwen in elkaar te krijgen. Waarschijnlijk gaan daar generaties overheen.

Vrede en Medemenselijkheid? Wellicht naïef om na te streven. En toch, is er een duurzaam alternatief? In Gaza, op de Westelijke Jordaanoever, in het Midden-Oosten? In Europa? In Nederland? In onze eigen omgeving? Dat het goede het kwade overwint.

Ik eindig met artikel 29 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens: ‘Eenieder heeft plichten jegens de gemeenschap, zonder welke de vrije en volledige ontplooiing van zijn persoonlijkheid niet mogelijk is.’

Aan de slag dus.

Ik dank jullie voor jullie aandacht. En ik dank de organisatie dat ik deze spreekbeurt heb mogen houden.

Harrie Winteraeken

15-3 Palestina-demonstratie mede in het teken van antiracisme en antifascisme

 

Palestina-demonstratie mede in het teken van gemeenteraadsverkiezingen en antiracisme en antifascisme

Zondag 15 maart is er weer een Palestina-demonstratie. Die start om 14.00 uur op het Spoorplein (Maankwartier) met enkele sprekers. Vervolgens is er weer een demonstratieve tocht door het winkelcentrum van Heerlen.

Omdat op zaterdag 21 maart de Internationale Dag tegen Racisme en Discriminatie[1] is, wordt deze zondag hierop vooruitgelopen. Op 21 maart zal er in Amsterdam weer een grote demonstratie zijn.

Sprekers op het Spoorplein.

1.       Lizzie houdt een speech over de koppeling met de verkiezingen. We doen een oproep aan politieke partijen om zich uit te spreken. We hebben ze uitgenodigd om als partij deel te nemen mee aan deze demonstratie. Na de verkiezingen gaan we het gesprek aan over wat ze kunnen doen als politieke partij en als gemeenteraad.

2.       Harrie Winteraeken spreekt over de koppeling tussen de oorlog in Gaza en de schendingen van de Mensenrechten op de Westelijke Jordaanoever met gevaren van racisme en fascisme, ook in onze eigen samenleving.

3.       Palestijn Ahmad spreekt (weer) vanuit zijn hart. Zijn bijdrage wordt vertaald.

Meer informatie: parkstadvoorpalestina@protonmail.com

---

[1] 21 maart is de Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. Op die dag in 1960 doodde de politie 69 burgers in het Bloedbad van Sharpeville, tijdens protesten tegen het apartheidsregime in Zuid-Afrika. In 1966 riep de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in een resolutie de internationale gemeenschap op om alle vormen van rassendiscriminatie uit te bannen (resolutie 2142 XXI). Sinds dat jaar wordt de dag elk jaar onder een thema georganiseerd, om bepaalde aspecten van discriminatie uit te lichten.

In 2001 werd een VN-programma inzake racismebestrijding opgesteld in het kader van de Durban-conferentie. Bron: Wikipedia.

12-3: Café Mondiaal debat gemeenteraadsverkiezingen

 

Persbericht – aankondiging

Café Mondiaal, 109^de aflevering

Donderdag 12 maart, aanvang 19.30 uur.

Café Pelt, Pancratiusplein 48, 6411 JZ Heerlen-centrum.

Gespreksthema: ‘Wat hebben de politieke partijen te bieden?’

Op 19 maart aanstaande zijn er weer gemeenteraadsverkiezingen. Graag willen we als HeerlenMondiaal en de hieraan deelnemende organisaties inzicht krijgen in wat een aantal in Heerlen aan de gemeenteraadsverkiezingen deelnemende politieke partijen te bieden heeft op het gebied van het gemeentelijk ‘mondiaal’ beleid. Hoe krijgen thema’s die tot de aandachtsgebieden van HeerlenMondiaal behoren, hun doorwerking in het Heerlense gemeentelijke beleid en wat hebben de Heerlense politieke partijen (in hun programma’s) hierover aan de burgers te melden? De nieuwe raadsperiode biedt namelijk via een coalitieovereenkomst en daaropvolgend collegeprogramma mogelijkheden om het mondiale beleid een nieuwe impuls te geven.

Daarbij zien we ‘mondiaal beleid’ erg breed: alles met een relatie tot de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen, Heerlen Fairtrade gemeente, maatschappelijk verantwoord ondernemen, vluchtelingenbeleid en integratie van allochtonen, armoedebeleid, onderwijs en opvoeding, gezondheidszorg, natuur- en milieubeleid, de energietransitie en de strijd tegen klimaatverandering plus vrede en veiligheid.

 Voor dit verkiezingsdebat zijn de volgende politieke partijen uitgenodigd: SP, Ouderenpartij Heerlen, CDA, VVD, D66, GroenLinks-PvdA en Partij voor de Dieren. Zij mogen aangeven wat zij vinden van het tot nu toe gevoerde gemeentelijke mondiale beleid en wat ze van plan zijn hieraan te veranderen. 

Sfeervolle Auschwitz- en Holocaustherdenking in Heerlen

Sfeervolle Auschwitz- en Holocaustherdenking

 Het Vredesplatform Heerlen organiseerde op zondagmiddag 25 januari een bijeenkomst voor de herdenking van concentratiekamp Auschwitz en de Internationale Holocaustherdenking. Deze herdenking vond plaats in de Protestantse kerk aan het Tempsplein. Er namen 44 mensen aan deel.

25 januari is de Internationale herdenkingsdag voor de Holocaust, waarbij tijdens de Tweede Wereldoorlog ongeveer 6 miljoen Joden zijn vermoord. En dus vonden op veel plaatsen in de wereld die zondag herdenking plaats.

Reinder Eggen op altviool.

We herdachten ook de gruwelen die zich tijdens de Tweede Wereldoorlog hebben afgespeeld in het grootste concentratiekamp Auschwitz-Birkenau. Hier werden bij benadering 1,1 miljoen mensen vermoord waarvan veruit de meesten Joden waren. Het concentratiekamp Auschwitz werd op 27 januari 1945 bevrijd.

Het was niet alleen herdenken en terugkijken maar we plaatsten deze zwartste bladzijden in de geschiedenis ook in het huidige tijdsgewricht van weer sterker antisemitisme en onvrede, onverzoenlijkheid en gebrek aan medemenselijkheid.

Na het welkomstwoord van Harrie Winteraeken startte Steve Schwartz met het Sjemá (Deuteronomium 6:4-9). Steve Schwartz droeg daarbij een tallit, een rechthoekig gebedskleed, en een keppeltje. Steve gaf er ook uitleg bij: het Sjema, voluit Sjema Jisrael, (Hebreeuws voor "hoor" of "besef") is het centrale gebed in het ochtend- en avondgebed van het jodendom. Het wordt tevens voorgedragen op belangrijke momenten in het Jodendom, zoals bijvoorbeeld bij Jom Kippoer (Grote Verzoendag) en als iemand in direct doodsgevaar is of sterft.

Vervolgens gaf Martin van der Weerden een uitleg over antisemitisme en de vervolging van Joden, al sinds vele eeuwen. Er waren perioden van ernstige vervolging maar ook her en der plaatsen met minder onderdrukking, zoals Amsterdam. Hij blikte terug naar de periode voor de Tweede Wereldoorlog (de Weimarrepubliek en de opkomst van het nationaalsocialisme). En hij gaf aan hoe het mechanisme van haat zaaien functioneert.

Uit Heerlen zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog 72 Joden weggevoerd en vermoord. Zij zijn herdacht met het aansteken van een kaars en door het voorgelezen van hun namen. Er liggen in Heerlen, vooral in het centrum en de directe omgeving, ook 72 Stolpersteine, onder het motto: ‘een mens is pas vergeten als zijn of haar naam vergeten is’.

Sophie Bloemert gaf uitleg over het waarom van het herdenken en het belang van deze herdenking voor nu. Centraal stond ook bewustwording die noodzakelijk is: ‘Die geschiedenis van gruwelen van WOII, verbonden met antisemitisme en discriminatie is dichtbij, ligt ook op straat en de stenen roepen: Nooit meer! Hoor die roep, juist nu blinde macht zonder norm, winstbejag en haast dierlijk instinct wereldwijd recht en menselijkheid bedreigen. Het kwaad zit érgens in mensen, we kunnen er niet voor wegkijken’. Zie voor de volledige tekst onder deze terugblik.

Ook gaf ze een mooie overgang mee naar het vioolspel van Reinder Eggen, die het Joodse lied ‘Bei mir bist du sheyn’ speelde. Wat later in het programma speelde Reinder ‘Somewhere Over the Rainbow’ dat eveneens van Joodse oorsprong is. 

Ds. Joachim Stegink droeg een door hemzelf geschreven gedicht ‘Weten we nog…?’ voor. Zie voor de volledige tekst onder deze terugblik.

Zichzelf begeleidend op een klein orgeltje en met haar man Jos op trommel en Kitty Ernst op gitaar, zong Marlou Schoenmakers-Boonstra in een mantra de eerste regel van de Sjema: SHEMA ISRAEL ADONAI ELOHENOE ADONAI ECHAD.

En zij zong in zes talen de muzikale vredesgroet, waaronder het Hebreeuws en het Arabisch: VREDE ZIJ MET JOU EN VREDE OOK MET JOU. Aardig was dat ook een deel van het publiek meezong.

 

 Steve Schwartz sprak op het einde de Priesterlijke Zegening (Numeri 6:24-26) uit.

En Harrie Winteraeken sloot af met nog enkele woorden: "Op de achterkant van het programma staat een foto van de Joodse synagoge, Dit gebouw is verstopt achter gebouwen aan het Stationsplein, naast de parkeergarage van het Corio Centre. Het geeft ook aan dat we de Holocaust te veel naar de achtergrond hebben verdrongen. Het is echter noodzakelijk dat we dat wat gebeurde in het verleden, goed moeten onthouden en dat we ervan leren."

De Synagoge van Heerlen, gefotografeerd vanaf het dak van de parkeergarage van het Corio Centre.

 De gruwelen van Auschwitz: dat nooit meer… En toch, sindsdien en ook nu zijn er nog talrijke conflicten waar mensen onmenselijk met elkaar omgaan. En dat moet anders. Vandaar ons pleidooi naar onze samenleving en de hele wereld toe: een universele boodschap voor Vrede, medemenselijkheid, respect, verdraagzaamheid en verzoening.

Verzoening is misschien wel het moeilijkste. Vaak worden gevoelens van haat jegens medeburgers van iets andere komaf generaties lang meegedragen en overgedragen. Dat is ook kenmerkend voor antisemitisme. De vijandschap dient doorbroken te worden: door verzoening: weer tot vrede en vriendschap brengen, het herstellen van de goede verhoudingen. Of zoals Joden aangeven: ‘Jom Kippoer’.

Na afloop van de bijeenkomst werd nog door velen nagepraat, deels in de kerk en deels in de naastgelegen ontmoetingsruimte. Een aantal indrukken: het was een heel mooie, bijzondere, ontroerende en indrukwekkende herdenkingsviering, heel sereen en respectvol. Er is zoveel goeds in het samen leren begrijpen waar het in het leven echt om gaat. Voor herhaling vatbaar….

 Harrie Winteraeken

********************

Voordracht van ds. Sophie H.H. Bloemert Gedicht, door haar voorgedragen tijdens de Auschwitz- en Holocaustherdenking in de Protestantse kerk aan het Tempsplein op 25 januari 2026.

Herdenken ligt op straat: nooit meer!

 Op de stoep voor de winkel van stichting Boekensteun, Akerstraat 5, liggen sinds 2013 4 Stolpersteine (het gezin Van Leeuwen). Günther Demnig noemde zulke koperen vierkante steentjes zo omdat je erover struikelt – vooral met je hoofd en met je hart – én je moet buigen om de tekst te kunnen lezen.

Zo simpel en veelzeggend: herdenken ligt op straat.  Een paar jaar was Bijsmans Next Door gevestigd op Akerstraat 5 – met op de stoep statafels en wat stoelen; mensen kletsten en dronken hun biertje. Bij het langslopen dacht ik regelmatig: zullen ze die struikelsteentjes (willen) zien? Want zo komt ongevraagd een ander mensenleven uit een totaal ándere tijd jouw ontspannen sfeertje doorbreken. En wat gebeurt er dan bij zo’n Stehtisch? Negeren? Of komt er misschien een gesprek op gang over vroeger, of over nu, over wat je persé niet wilt dat er (nogmaals) gebeurt in ons land, in onze wereld, nl. ontmenselijking? 

Tijdens een dagje uit in Amsterdam liep ik in de buurt van de Stopera. En plotseling stond ik tussen 102.000 koperen plaatjes met alfabetisch gerangschikte namen van vermoorde holocaust-slachtoffers die geen graf hebben: het nationaal monument aan de Weesperstraat. Tussen de hoge wanden voelde ik me klein, zo machteloos. Want zo eindeloos veel namen van A tot Z: mensen zoals ik….

Wat verderop - in het Wertheimpark - is het monument met gebroken spiegels gemaakt door Jan Wolkers in 1977. Meermalen is het glas vernield. Zulk menselijk gedrag versterkt de noodzaak van gedenken. Gebroken spiegels die de hemel weerkaatsen: een beeld van wat eigenlijk niet in beeld te brengen is, want “de Holocaust is een godsgruwelijke aanslag op alles waar een mens voor staat.” Daar is vanmorgen weer de nationale herdenking, georganiseerd door het Ned. Auschwitzcomité, gehouden. Want: Herinneren is een kwestie van tijd, herdenken is een kwestie van willen.

Ooit was ik in Jeruzalem, bezocht Yad Vashem en liep door het kinder-monument, een witte ruimte waar de duizenden Joodse kinderen worden herdacht die in de Holocaust zijn vermoord of getraumatiseerd. In het bijna donker hoor je voortdurend namen en leeftijden. En: er schijnen miljoenen lampjes als sterretjes.

En samen met een groep uit Zuid-Limburg reisde ik naar Polen, naar Auschwitz. Wéér: oog in oog met restanten van zoveel grenzeloze gods-gruwelijkheid door mensen hun medemensen aangedaan. En wéér: namen…. Auschwitz: nooit meer!

Jongeren en ouderen die twijfelen aan de Holocaust als was het fake news: geloof ze niet! De Holocaust moet als een rood stoplicht in het geheugen van mensen zitten. Die geschiedenis van gruwelen van WOII, verbonden met antisemitisme en discriminatie is dichtbij, ligt ook op straat en de stenen roepen: Nooit meer! Hoor die roep, juist nu blinde macht zonder norm, winstbejag en haast dierlijk instinct wereldwijd recht en menselijkheid bedreigen. Het kwaad zit érgens in mensen, we kunnen er niet voor wegkijken.

 Ik ben ’van na de oorlog’ en behoor dus tot de generaties die in 80 jaar vrijheid en vrede zijn groot geworden! Wat een weelde. En ik vraag me af: ben ik me, zijn wij ons, daarvan wel voldoende bewust geweest? We wisten immers niet beter.

Sinds februari 2022 is er weer oorlog op het continent Europa. En het is crisis in de geopolitiek. Die fantastische luxe van vrijheid en vrede is voorbij aan het gaan. Einde aan de naïviteit; negeren van signalen kan niet langer. Onze menselijkheid, onze méde-menselijkheid, onze waarden: ze zijn in het geding.

De Joodse filosoof Herschel zei ooit: mens zijn betekent menselijk zijn, gericht op gemeenschap en saamhorigheid. Dé vraag is: mens waar ben je? En dan is de tweede vraag: Mens, waar is je broer? Mens, waar is je zusje? 

En dus wordt geestelijke weerbaarheid waaraan we samen werken, belangrijker dan ieder een noodpakket op de plank. En dus zijn politieke wijsheid, staats-mens-schap en doordachte keuzes van levensbelang voor de wereld. Dat vraagt inzet van het (geschiedenis)onderwijs en inzet van eenieder van ons om te doen wat we kunnen - en willen - om de tekenen van de tijd te herkennen en te weerstaan.

 Maar: dat is nog niet alles. Want: wat zijn mensen zonder veerkracht, zonder levenslust en menselijke warmte, zelfs, júist onder moeilijke, ja barre omstandigheden? Zeker de Joodse cultuur en levenshouding leveren van die spirit bijzondere voorbeelden, zoals die specifieke humor, de Joodse gein van Max T., weet u nog? En: er werd muziek gemaakt in Auschwitz, er waren dirigenten in Auschwitz.

Begin jaren ‘30 wordt een Jiddische musical uitgebracht, waarin het liefdesliedje Bei mir bist du schön voorkomt. Kort voor WO II maken the Andrewsisters het wereldberoemd: Voor mij ben je mooi….

Een licht en speels lied na mijn woorden over ‘nooit meer Auschwitz’ en willen herdenken om de tekenen van ónze tijd te verstaan? Ja! zeiden we bij de voorbereiding. Juist nu zo’n melodie om de liefde als ultieme uitdrukking van menselijkheid te horen, als teken van verbondenheid en hoop, ondanks alles.

Bei mir bist du schön…..

***************

 Gedicht van Joachim Stegink, door hem voorgedragen tijdens de Auschwitz- en Holocaustherdenking in de Protestantse kerk aan het Tempsplein op 25 januari 2026.

Weten we nog…

 Weten wij nog…

hoe het begon?

Dat je

niet mocht

spelen met…

winkelen bij…

Dat zij

niet meer naar school

elders

een plek om te werken

ongewenst

ramen ingegooid

genoemd

oorzaak van alle problemen

gezien

als storend ongedierte

niet als mens

een op te lossen probleem

gedeporteerd

nooit teruggekomen

ontmenselijkt

afgevoerd als vee

zonder menswaardigheid

vermoord

onmenselijkheid goedgepraat

in dodelijke beeldvorming en gedachten

om te vergeten

geen wij zonder elkaar

burgers

buren

vrienden

kinderen van God

gedenken

om niet te vergeten

  

Weten wij nog…

hoe het begint?

 Dat het wél uitmaakt

hoe wij

over elkaar

denken

praten

op elkaar reageren

elkaar wegzetten

zien

als mens

burger

buur

vriend

voorbij

beeldvorming

gedachten

onverschilligheid

elkaar zien

voor elkaar zijn

mens

kind van God

gedenken

waar het

ten diepste om gaat

goed leven

samen.

Joachim Stegink

 

25-1: Auschwitz- en Holocaustherdenking in Heerlen

 

Auschwitz- en Holocaustherdenking op 25 januari 2026 in Heerlen

Plaats: Protestantse Kerk, Tempsplein 14, 6411 ET Heerlen-centrum

Start: 16.30 uur, duur ± 1 uur.

Het Vredesplatform Heerlen organiseert op zondagmiddag 25 januari een bijeenkomst voor de herdenking van Auschwitz en de Internationale Holocaustherdenking. Daarbij willen we niet alleen herdenken en terugkijken maar het ook plaatsen in het huidige tijdsgewricht van weer sterker antisemitisme en onvrede, onverzoenlijkheid en gebrek aan medemenselijkheid. Vanuit ‘nooit meer…’ willen we een universele boodschap van Vrede, verzoening, medemenselijkheid, respect en verdraagzaamheid uitdragen.

Tijdens de bijeenkomst worden de Holocaust en vernietiging van meer dan één miljoen Joden in concentratiekamp Auschwitz over het algemeen herdacht; en tevens de vervolging van Joden in Heerlen (Parkstad Limburg) tijdens de Tweede Wereldoorlog. De namen van de 72 uit Heerlen weggevoerde en vermoorde Joden zullen worden voorgelezen. Er liggen nu in Heerlen, vooral in het centrum en de directe omgeving, nu ook 72 Stolpersteine. We besteden aandacht aan het waarom van herdenken en het belang van deze herdenking voor nu.

Steve Schwartz zal de Sjema Jisrael zingen. Martin van der Weerden, Sophie Bloemert en Joachim Stegink houden korte toespraken. Kitty Ernst draagt een gedicht voor.

Marlou Schoenmakers-Boonstra en Reinder Eggen zorgen voor een passende muzikale omlijsting. Het Sjema Jisrael en de muzikale bijdragen worden kort toegelicht. 

Joods monument tijdens Dodenherdenking op 4 mei.

De Synagoge van Heerlen, gefotografeerd vanaf het dak van de parkeergarage van het Corio Center.

Aanvullende informatie:

·         Het initiatief voor deze herdenkingsbijeenkomst is genomen door het Vredesplatform Heerlen. Deze herdenking ligt in het verlengde ligt van eerdere activiteiten van het Vredesplatform zoals de herdenking van de Kristallnacht en de Stolpersteinewandelingen.

·         25 januari 2026 is de Internationale herdenkingsdag voor de Holocaust. Het concentratiekamp Auschwitz werd op 27 januari 1945 bevrijd.

·         Op de websites van de Stichting Lodewijk Foijer https://www.lodewijkfoijer.nl/ en de website Parkstad Prima Donna https://www.parkstadprimadonna.nl/post/heerlen-en-de-holocaust is nadere informatie te vinden over de uit Heerlen weggevoerde Joden.