Harry van Sleeuwen: In Memoriam

 

Op 12 juni jongstleden is Harry van Sleeuwen op 85-jarige leeftijd overleden. Harry is geboren in Veghel. Hij kreeg op de middelbare school les van de Broeders van Maastricht. Die inspireerden hem zo dat hij naar de kweekschool van deze orde in Maastricht ging. Hij heeft als Broeder Renato nog 4 jaar gewerkt op de Don Sarto-school in Heerlen, maar moest toen de orde verlaten; iets wat hem altijd pijn heeft gedaan.

In Nieuw Vennep (Haarlemmermeer) was hij weer onderwijzer en daar heeft hij zijn vrouw Marijke Raaphorst leren kennen. Ze trouwden en kregen twee zonen: Philip en Falco. Begin 70-er jaren keerde het gezin terug in Heerlen, waar ze op de Schelsberg gingen wonen. Door omstandigheden werd Harry echter vrij snel afgekeurd en kwam hij in een burn-out terecht.

Geen betaald werk meer hoeven doen, heeft ook zijn maatschappelijke voordelen: door de pastoor van Sint-Antonius van Paduakerk van de parochie van De Vrank – Beersdal werd hij gevraagd om vrijwilligerswerk te doen. Deze parochie werd bediend door de Orde van de Franciscanen of Minderbroeders waar hij zich erg verbonden mee heeft gevoeld. Zo had Harry altijd zijn Tau-kruisje om (een kruis in de vorm van een hoofdletter T, dat Franciscus gebruikte als handtekening).

Voor de parochie en de buurt deed Harry veel vrijwilligerswerk maar hij zette zich onder andere ook in voor de vernieuwing van de Rooms Katholieke kerk, Acht Meibeweging, de Franciscaanse beweging en de Franciscaanse Vredeswacht, de Dekenale raad, de Oecumene en de Raad van Kerken in Heerlen en Parkstad-Limburg, en Amnesty International. Hij heeft de Raad van Kerken en Amnesty International jarenlang vertegenwoordigd in HeerlenMondiaal. Ook was hij drijvende kracht achter de organisatie van het Oecumenisch avondgebed, dat vaak in het teken van ‘vrede’ stond en diverse stiltekringen in het winkelcentrum van Heerlen. Alles bij elkaar enkele tientallen jaren zinvolle activiteiten.

De onderwijzer is in hem blijven voortleven. Wellicht met iets te veel woorden, kwam hij op voor wat hem dreef voor rechtvaardigheid en vrede.

Na het sluiten van de kerk van de Vrank – Beersdal is Harry steeds minder vrijwilligerswerk gaan doen. De laatste jaren beperkten ook lichamelijke ongemakken hem steeds meer. En op een gegeven moment kwam er ook de dementie. Toen thuis verzorgen niet meer ging, moest Harry sinds 2024 worden opgenomen in Verpleeghuis Bergweide.

We wensen Marijke, Philip en de rest van de familie van Sleeuwen – Raaphorst heel veel sterkte toe met het verwerken van verlies en het verdriet door het overlijden van Harry. Het mag jullie tot troost strekken dat hij in de geest van Franciscus van Assisië heel positief in het leven heeft gestaan.

3-4 Goede Vrijdagviering bij HeerlenMondiaal: terugblik

 3 april: Goede Vrijdag bij HeerlenMondiaal: Verbondenheid in Medemenselijkheid – een terugblik.

We startten met een welkomstwoordje van Harrie. Op het kleine altaartje staat een beeld van de gekruisigde Jezus van Nazareth. Jezus aan het kruis genageld, dat herdenken we vandaag, zijn lijden en sterven. Zo’n kruisbeeld komen we best vaak tegen en dan letten we er meestal niet erg op: in de kerk, langs wegen, in huis, vaker ook nog de bewaarde crucifix die op een doodskist van een familielid heeft gelegen.

Maar vandaag is het Goede Vrijdag. Wij komen hier niet bijeen voor een traditionele kruisweg, en verwacht van mij ook geen theologische verhandeling van de betekenis van Jezus. We hebben wel heel veel van zijn boodschap aan ons mensen overgenomen: zijn normen en waarden, hoe we met elkaar om moeten gaan. Hoe we dat kunnen vertalen naar nu: saamhorigheid, respect, Vrede, medemenselijkheid….

Het Hongerdoek 2026: ‘Samen dromen – Liefde zij daad’

Centraal in de veertigdagentijd staat de hongerdoek ‘Samen dromen – Liefde zij daad’ van Konstanze Trommer. Het sluit mooi aan bij ons jaarthema ‘Durf te dromen’.

In de vastentijd staan we elk jaar stil bij de Vastenactie die werkt aan sociaaleconomische verbetering voor mensen in de marge, aan gerechtigheid voor mens en milieu. De hongerdoeken tonen elk jaar opnieuw de spirituele basis van waaruit de Vastenactie handelt: zuster- en broederschap van álle mensen op deze wereld en respect voor en inclusie van randgroepen. In de Hongerdoeken weerspiegelt zich de (door geloven in God gedragen) hoop op radicale verandering van onrechtvaardige economische verhoudingen die vele mensen op deze aarde tot slachtoffers maken. En de hoop op een duurzame omgang met de natuur.

Hieronder wordt het Hongerdoek 2026 (het 25^ste) nader uitgelegd: 

Kinderen

De basis van dit Hongerdoek ‘Samen dromen – Liefde zij daad’ vormt een collage van foto’s van bij ontwikkelingsprojecten betrokken kinderen uit Brazilië, Nigeria, Afghanistan en India en van kleinkinderen van de kunstenares. Kinderen uit alle windstreken, symbool voor alle kinderen op deze wereld. Alle kinderen lijken met iets bezig, gaan blijkbaar op in dagelijkse dingen zoals huishoudelijke klusjes, spelen of zwemmen. En al die bezigheden vinden plaats vóór een tent, op een soort eiland of wellicht een zandbank, te midden van een watervlakte. Alle kinderen zijn op een of andere manier bezig met elkaar en met hun omgeving.

Dieren

Er zijn ook enkele dieren te zien. Een ooievaar, symbool voor het nieuwe leven en wederopstanding. En een ringstaartmaki. Deze halfapen komen slechts voor op het eiland Madagaskar en spelen daar een rol in de scheppingsmythen. Om het eiland heen zwemmen groepjes grienden, een dolfijnensoort. Grienden vergezellen vaak op zeevarende boten en zouden naar verluidt ook schipbreukelingen hebben gered. Tezamen verbeelden de dieren, een vogel, zeedieren en een landdier, alle fauna en flora op deze wereld.

Schijn bedriegt

Een vredig tafereel van gelukkige kinderen, omringd door enkele zachtmoedige dieren? Die schijn bedriegt zeer. Enkelen van hen moeten hard werken: water halen of een broertje of zusje dragen. En ook de situatie roept vele vragen op. Zijn de kinderen geïsoleerd van hun ouders en andere mensen? Kunnen ze van het eiland af? Is de helikopter een bedreiging of brengt die juist hulp? Weet alleen de helikopterbemanning dat deze kinderen op die geïsoleerde plek verblijven? Biedt de tent, die niet verankerd lijkt, wel voldoende beschutting tegen regen en ontij?

Opvallend is de tweedeling in de doek. Links het mooie blauw van een zonnige zomerdag. Maar rechts het donker van naderend onweer en vooral, in de verte zichtbaar, een dreigende tornado. Hoe gaat dit aflopen? Een paar kinderen zitten in een bootje. Spelen zij of willen zij op tijd vluchten voor het aankomend onraad? En waarheen dan?

De tent staat met de punt van het dak precies in het midden van de doek. We staan in het bestaan van de mensheid op een snijpunt, waarop we snel de goede beslissingen moeten nemen.

Toekomst

Samen dromen over toekomst is een goede manier om daarbij niet alleen aan jezelf te denken, maar ook aan alle andere mensen op deze wereld. Samen dromen over toekomst leidt tot een handelen dat hopelijk het hoofd kan bieden aan bedreigingen die op ons afkomen, in het heden én in de toekomst. Liefde voor elkaar en voor de aarde als plek waar we samen dromen en leven, is daarbij onontbeerlijk. En die liefde voor mens en milieu moet niet blijven steken in goedbedoelde woorden, maar moet zich uiten in daden om echt te zijn, zoals de heilige Vincentius à Paulo al zo krachtig uitdrukte in zijn levensmotto ‘Liefde zij daad’.

 Daarna werd het lied ‘The Tears Of Things’ van U2 beluisterd. Met een prachtige toepasselijke tekst.

Vervolgens kwamen er enkele initiatieven uit onze omgeving aan de orde. Henk Dado gaf een toelichting op de activiteiten van het Vredesplatform Heerlen: het Vredesplatform Heerlen houdt zich bezig met het thema vrede en veiligheid ten behoeve van een duurzame ontwikkeling van de wereld. Het zoeken naar geweldloze oplossingen van conflicten staat daarbij voorop.

Elske Mooij vertelde over het Humanistisch Verbond Heerlen: dicht bij jezelf, dicht bij de ander. De wereld voelt soms snel, hard en vol ruis. Meningen zijn overal, verschillen worden uitvergroot, en het is niet altijd makkelijk om dicht bij jezelf te blijven – laat staan dicht bij een ander. Juist daarom maakt het Humanistisch Verbond ruimte om stil te staan, te voelen, te vragen en te verbinden: ruimte om samen mens te zijn.

In de nieuwe campagne ontmoet je mensen met verschillende achtergronden en verhalen, dicht bij zichzelf én elkaar. Samen bouwen we aan een samenleving waarin iedereen zichzelf kan zijn én we naar elkaar omkijken.

Toen werd weer naar een lied van U2 geluisterd: ‘One Life at a Time’, eveneens met een heel inspirerende tekst.

Vervolgens vertelde Rens Trimp over de Amazone Werkgroep: Deze steungroep vraagt in Nederland aandacht voor het leven van Inheemse Gemeenschappen in Brazilië en hun positie in de samenleving. Dit door het geven van informatie en ondersteunen van acties waar mogelijk. Wederkerigheid en solidariteit zijn sleutelbegrippen. In het bijzonder kijkt de werkgroep vooral naar wat Nederland te maken heeft met de kwalijke ontwikkelingen in het Amazonegebied: de rol van de banken en pensioenfondsen, het koopgedrag van consumenten en het sojagebruik, vooral in de intensieve veehouderij.

Het Puzzelstuk van Verbinding

Kijk eens naar een puzzelstukje. Op zichzelf ziet het er vaak vreemd uit: grillige randen, ondefinieerbare kleuren, een vorm die niet direct een geheel verraadt. Het lijkt onvolledig. En dat is het ook.

Zo is het vaak ook met ons, in ons werk en in ons leven.

Samenwerken is de kunst van het puzzelen. Het is erkennen dat niemand van ons het volledige beeld bezit. Ieder mens is een uniek puzzelstukje met eigen talenten, perspectieven, karaktereigenschappen en ja, ook met scherpe randjes.

Soms passen we direct, als een naadloze verbinding.

Soms is het zoeken, draaien en proberen voordat we elkaar begrijpen.

En soms moeten we een stukje van onszelf 'bijvijlen' om ruimte te maken voor de ander, zonder onze eigen identiteit te verliezen.

Wanneer we samenwerken, leggen we geen puzzel om te winnen, maar om te verbinden. Als we de stukjes – onze kwaliteiten – samenbrengen, ontstaat er een groter beeld dat niemand alleen had kunnen maken.

Laten we daarom niet zoeken naar gelijkheid, maar naar verbinding. Laten we de unieke vorm van de ander respecteren, wetende dat juist de verschillen zorgen dat de puzzel compleet wordt. Want alleen zijn we stukjes; samen zijn we een meesterwerk Zie op de foto het resultaat van de puzzel met daaromheen (moderne) lichtjes.

Stilstaan bij oorlogen

Er werd kort stilgestaan bij enkele grote conflicten, zoals de oorlogen in Oekraïne, Gaza, Iran en Israël en Soedan en voor vrede. Hierbij werd enkele keren het lied O Lord Hear My Prayer (van de Gemeenschap van Taizé) beluisterd en deels meegezongen. 

Afsluiting

Harrie sloot de bijeenkomst af met het aanhalen van een krantenartikel van die dag. Paus Leo XIV had tijdens zijn toespraak met Palmpasen (de zondag voor Pasen) onomwonden uitgehaald naar ‘die leiders die oorlogen beginnen met hun handen vol bloed’: ‘Jezus luistert niet naar gebeden van degenen die oorlog voeren, maar verwerpt ze’. Paus Leo XIV mag daarbij als plaatsvervanger van Jezus Christus verondersteld worden met enige autoriteit te spreken. Maar hij citeerde hiermee ook uit Jesaja (Oude Testament). Daarmee mag niet alleen Donald Trump dit zich aantrekken, maar ook Nethanyahu en al die islamitische leiders die het Oude Testament mee als basis van hun geloof hebben. En zich daar bij hun oorlogshandelingen onterecht op geroepen.

Harrie dankte vooral Jan, Peter, Fely, Wim, Henk, Elske en Rens voor het voorbereiden van deze bijeenkomst. En hij dankte iedereen voor hun aanwezigheid. Hij wenste iedereen een Vredig Pasen toe, in eigen kring en wereldwijd.

Wegens de (tijdelijke) sluiting van De Twee Gezusters vond deze Goede Vrijdagviering plaats in de Mgr. Savelberg Gedachteniskapel, Gasthuisstraat 4. Er namen 14 personen aan deel (alle stoelen waren bezet), die met veel waardering aan deze bijeenkomst terugdenken. Het wordt fijn gevonden om in deze tijden van onder andere vergaderen en activiteiten (organiseren) eens ff stil te staan en inspiratie op te doen.

De Mgr. Savelverg Gedachteniskapel

Wegkruis nabij Nuth. Pasen 2026 (foto Wim van Kempen).

15-3 Palestina-demonstratie: toespraak verbinding met Internationale dag tegen racisme en fascisme.

Palestina-demonstratie 15-3-2026, 14.00 uur, Spoorplein, Maankwartier, Heerlen

Toespraak: verbinding met aanstaande zaterdag 21 maart Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. 

Beste mensen,

ik ben gevraagd om vandaag vooruit te lopen op de internationale dag tegen discriminatie, tegen racisme en tegen fascisme, aanstaande zaterdag 21 maart. Op het eind van mijn verhaal maak ik een koppeling met de oorlog in Gaza en de misdragingen van de conservatieve Joodse kolonisten ten opzichte van de Palestijnen op de Westelijke Jordaanoever.

Artikel 1 van onze Grondwet: allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen gelijk behandeld. Discriminatie wegens godsdienst, levensovertuiging, politieke gezindheid, ras, geslacht of op welke grond dan ook, is niet toegestaan.

Discriminatie is wel aanwezig in onze samenleving. Vaak in het klein, tussen mensen onderling: pesten, op zoek naar werk of stageplek, leeftijdsdiscriminatie, genderongelijkheid, homohaat, vreemdelingenhaat. Voor de mensen die het treft, is het vaak groot leed, dat je lang met je meedraagt.

Racisme is een systeem van overtuigingen (vaak vooroordelen), praktijken (waaronder discriminatie) en beleid dat gebaseerd is op het idee van ‘ras’. Het komt ten goede aan degenen met macht. Historisch (gezien) zijn dat witte mensen uit westerse landen. Bij racisme gaat om het degraderen van mensen van kleur tot mensen met een inferieure status, en hen te behandelen op basis van deze ongefundeerde overtuigingen.

Racisme wordt daarbij vaak in een adem genoemd met fascisme.

Het fascisme is een extreme vorm van autoritair nationalisme en militarisme. Fascisme is antidemocratisch, anticommunistisch, antiliberaal en antiparlementair. Het fascisme wordt als extreemrechts gezien binnen het politieke links-rechts spectrum. Fascisme begint met taal, niet met tanks. Met democratische verkiezingen, niet met een staatsgreep. En heel belangrijk om je te realiseren: het krijgt vrij spel, dankzij mensen die denken dat het allemaal niet zo’n vaart zal lopen – tot het dat ineens wél doet.

Zowel racisme als fascisme gaat over het onterecht onderscheid maken tussen groepen mensen, stammen, godsdiensten, volken. Andere groepen negatief afschilderen. Slechte eigenschappen benadrukken, ongenuanceerd, vaak gebaseerd op leugens en incidenten. Vijanddenken. En dat om de eigen groep, het eigen volk, de eigen cultuur op te hemelen. Uiteindelijk om zelf macht te kunnen uitoefenen, om oorlog te kunnen voeren.

Het is een proces van kwaad tot erger. Van kritiek uiten, in de beginfase onschuldig lijkend, of aannemelijk, of logisch. Van kwaadspreken naar stigmatiseren, naar criminaliseren, naar ontmenselijken. Vaak in langdurige processen groeiend. We hebben het gezien met de vervolging van de Joden door de eeuwen heen. Hoe de discriminatie van Joden door Hitlers nationaalsocialisme werd omarmd. Escaleerde. Joden zijn Untermenschen.

Het zijn niet alleen machthebbers of volksmenners, of populisten. Het kan latent aanwezig zijn in brede lagen van onze samenleving. Van oudsher, teruggrijpend op vorige oorlogen, soms lang geleden, wordt het in de opvoeding meegegeven. Lees bijvoorbeeld maar het boek de Camino van Anya Niewierra. Hierin wordt teruggekeken op de gruwelijkheden en massamoorden die hebben plaatsgevonden begin jaren 90 in Bosnië-Herzegovina, voormalig Joegoslavië.

Het beangstigende van deze processen is dat heel veel mensen er ontvankelijk voor zijn. Meerderheden? Veel mensen laten zich gemakkelijk in hun mening beïnvloeden. Hebben niet geleerd om zelf kritisch na te denken, maar nemen aannemelijk klinkende verhalen klakkeloos over. Populisten spelen hierop in. En cultiveren het niet verder nadenken of je in de breedte te informeren. Serieuze media worden als onbetrouwbaar afgeschilderd: stickers met ‘NOS is fakenews’. Alles met het doel de eigen groep te isoleren en verder te beïnvloeden in een eigen bubbel, gevoed door de eigen sociale media.

Dit wordt versterkt door het belasteren, het zwart maken van tegenstanders. Zie bijvoorbeeld de afgelopen verkiezingen door Geert Wilders en consorten, waaronder zijn Landgraafse maatje Patrick Crijns die met fake AI-beelden Frans Timmermans negatief heeft afgeschilderd, karaktermoord.

Zie de vele bedreigingen van raadsleden, wethouders en vooral burgemeesters, maar ook van politie en hulpverleners. Het tekenen van hakenkruisen op verkiezingsposters. Het bij deze gemeenteraadsverkiezingen in verschillende steden kandideren van neonazi’s door Forum voor Democratie. En de oproepen van Wilders tot verzet tegen de komst van AZC’s, die door zijn volgelingen worden ingevuld met fysieke bedreiging en vuurwerkgeweld. En vervolgens ontkennen de aanstichters het weer en spelen ze vermoorde onschuld.

Denk ook aan het vriendjes zijn met Poetin of Orban; maar ook aan de ontkenning van problemen zoals klimaatverandering of afbraak van de biodiversiteit, aan vreemdelingenhaat, antisemitisme, moslimdiscriminatie en islamofobie. Allemaal ondermijning van onze democratie, onze samenleving.

Vervolgstappen zijn: belemmeren en uitschakelen van betrouwbare media, van persvrijheid, van vrijheid van meningsuiting, van een onafhankelijke rechtspraak en de afbraak van de democratie, ordediensten worden knokploegen, uitschakelen van internet, autocraten en totalitaire regimes, gewelddadige onderdrukking en schending van Mensenrechten. Zie Rusland, maar ook de verontrustende ontwikkelingen in Hongarije, Slowakije en Polen. De groei van extreemrechts: de Alternatieve für Deutschland, Front Rassemblement van Marine Le Pen in Frankrijk, Lega Nord en Fratelli d’Italia van Giorgia Meloni in Italië, Reform UK van Nigel Farage in Groot-Brittannië en niet te vergeten de regering Trump in de Verenigde Staten van Amerika.

Dat brengt mij naar het Midden-Oosten van nu: naar de genocide in Gaza, naar de meedogenloze staat Israël, naar de Westelijke Jordaanoever, naar orthodoxe Joodse kolonisten die gesteund door de Israëlische regering het recht in eigen hand nemen, naar het Afghanistan van de Taliban, naar Soedan, het totalitaire Iraanse regime dat zijn bevolking met veel geweld onderdrukt, naar de huidige oorlog in het Midden-Oosten, naar Jemen, Hezbollah, Hamas en Palestijnse Islamitische Jihad.

Er is vaak diepgewortelde haat, gevoed door eenzijdig nieuws, opvoeding en geschiedenis. De geschiedenis wordt herschreven, aangepast aan de eigen waarheid, de eigen politieke doelen, tot in de schoolboeken toe. Waar, zoals nu op de Westelijke Jordaanoever gebeurt: Hoe orthodoxe kolonisten de Palestijnse bevolking onderdrukken en geweld aandoen. De Palestijnse bevolking stelselmatig wordt gecriminaliseerd, ontmenselijkt. Eigenlijk onbegrijpelijk als je bedenkt hoe het Joodse volk zelf is behandeld voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Realiseer je ook dat de haat bij menigeen wordt aangewakkerd doordat de tegenpartij je naaste familie, vrienden, vrouwen en kinderen heeft vermoord. Je bestaansgrond en bestaansrecht heeft vernietigd. Waardoor conflicten escaleren als reactie op de eerdere gewelddadigheden.

Ik heb geen eenvoudige oplossingen voor deze conflicten. Ja, Vrede en Medemenselijkheid zijn nodig. Maar hoe buig je de huidige haat om, hoe creëer je Vrede en een samenleving die weer gebaseerd is op respect en gelijkwaardigheid, op elkaar verdragen dat men anders is?

Daarvoor is het allereerst nodig dat alle strijdende partijen de wapens neerleggen. Diplomatie. Machthebbers moet hun macht worden ontnomen, die gebaseerd is op onderdrukking, discriminatie en schending van Mensenrechten. Het is in Israël absoluut noodzakelijk dat er een machtswisseling komt. Dat geldt ook voor Gaza, Iran, Afghanistan, en voor Rusland, en de Verenigde Staten van Amerika. De internationale rechtsorde moet worden hersteld.

En dan moeten er vormen worden gehanteerd van geweldloze conflictoplossing. Geen eisen stellen ten koste van anderen. Er zal eindeloos veel gepraat moeten worden. Vergeving. Ook om weer vertrouwen in elkaar te krijgen. Waarschijnlijk gaan daar generaties overheen.

Vrede en Medemenselijkheid? Wellicht naïef om na te streven. En toch, is er een duurzaam alternatief? In Gaza, op de Westelijke Jordaanoever, in het Midden-Oosten? In Europa? In Nederland? In onze eigen omgeving? Dat het goede het kwade overwint.

Ik eindig met artikel 29 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens: ‘Eenieder heeft plichten jegens de gemeenschap, zonder welke de vrije en volledige ontplooiing van zijn persoonlijkheid niet mogelijk is.’

Aan de slag dus.

Ik dank jullie voor jullie aandacht. En ik dank de organisatie dat ik deze spreekbeurt heb mogen houden.

Harrie Winteraeken

15-3 Palestina-demonstratie mede in het teken van antiracisme en antifascisme

 

Palestina-demonstratie mede in het teken van gemeenteraadsverkiezingen en antiracisme en antifascisme

Zondag 15 maart is er weer een Palestina-demonstratie. Die start om 14.00 uur op het Spoorplein (Maankwartier) met enkele sprekers. Vervolgens is er weer een demonstratieve tocht door het winkelcentrum van Heerlen.

Omdat op zaterdag 21 maart de Internationale Dag tegen Racisme en Discriminatie[1] is, wordt deze zondag hierop vooruitgelopen. Op 21 maart zal er in Amsterdam weer een grote demonstratie zijn.

Sprekers op het Spoorplein.

1.       Lizzie houdt een speech over de koppeling met de verkiezingen. We doen een oproep aan politieke partijen om zich uit te spreken. We hebben ze uitgenodigd om als partij deel te nemen mee aan deze demonstratie. Na de verkiezingen gaan we het gesprek aan over wat ze kunnen doen als politieke partij en als gemeenteraad.

2.       Harrie Winteraeken spreekt over de koppeling tussen de oorlog in Gaza en de schendingen van de Mensenrechten op de Westelijke Jordaanoever met gevaren van racisme en fascisme, ook in onze eigen samenleving.

3.       Palestijn Ahmad spreekt (weer) vanuit zijn hart. Zijn bijdrage wordt vertaald.

Meer informatie: parkstadvoorpalestina@protonmail.com

---

[1] 21 maart is de Internationale Dag voor de Uitbanning van Rassendiscriminatie. Op die dag in 1960 doodde de politie 69 burgers in het Bloedbad van Sharpeville, tijdens protesten tegen het apartheidsregime in Zuid-Afrika. In 1966 riep de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in een resolutie de internationale gemeenschap op om alle vormen van rassendiscriminatie uit te bannen (resolutie 2142 XXI). Sinds dat jaar wordt de dag elk jaar onder een thema georganiseerd, om bepaalde aspecten van discriminatie uit te lichten.

In 2001 werd een VN-programma inzake racismebestrijding opgesteld in het kader van de Durban-conferentie. Bron: Wikipedia.

25-1: Auschwitz- en Holocaustherdenking in Heerlen

 

Auschwitz- en Holocaustherdenking op 25 januari 2026 in Heerlen

Plaats: Protestantse Kerk, Tempsplein 14, 6411 ET Heerlen-centrum

Start: 16.30 uur, duur ± 1 uur.

Het Vredesplatform Heerlen organiseert op zondagmiddag 25 januari een bijeenkomst voor de herdenking van Auschwitz en de Internationale Holocaustherdenking. Daarbij willen we niet alleen herdenken en terugkijken maar het ook plaatsen in het huidige tijdsgewricht van weer sterker antisemitisme en onvrede, onverzoenlijkheid en gebrek aan medemenselijkheid. Vanuit ‘nooit meer…’ willen we een universele boodschap van Vrede, verzoening, medemenselijkheid, respect en verdraagzaamheid uitdragen.

Tijdens de bijeenkomst worden de Holocaust en vernietiging van meer dan één miljoen Joden in concentratiekamp Auschwitz over het algemeen herdacht; en tevens de vervolging van Joden in Heerlen (Parkstad Limburg) tijdens de Tweede Wereldoorlog. De namen van de 72 uit Heerlen weggevoerde en vermoorde Joden zullen worden voorgelezen. Er liggen nu in Heerlen, vooral in het centrum en de directe omgeving, nu ook 72 Stolpersteine. We besteden aandacht aan het waarom van herdenken en het belang van deze herdenking voor nu.

Steve Schwartz zal de Sjema Jisrael zingen. Martin van der Weerden, Sophie Bloemert en Joachim Stegink houden korte toespraken. Kitty Ernst draagt een gedicht voor.

Marlou Schoenmakers-Boonstra en Reinder Eggen zorgen voor een passende muzikale omlijsting. Het Sjema Jisrael en de muzikale bijdragen worden kort toegelicht. 

Joods monument tijdens Dodenherdenking op 4 mei.

De Synagoge van Heerlen, gefotografeerd vanaf het dak van de parkeergarage van het Corio Center.

Aanvullende informatie:

·         Het initiatief voor deze herdenkingsbijeenkomst is genomen door het Vredesplatform Heerlen. Deze herdenking ligt in het verlengde ligt van eerdere activiteiten van het Vredesplatform zoals de herdenking van de Kristallnacht en de Stolpersteinewandelingen.

·         25 januari 2026 is de Internationale herdenkingsdag voor de Holocaust. Het concentratiekamp Auschwitz werd op 27 januari 1945 bevrijd.

·         Op de websites van de Stichting Lodewijk Foijer https://www.lodewijkfoijer.nl/ en de website Parkstad Prima Donna https://www.parkstadprimadonna.nl/post/heerlen-en-de-holocaust is nadere informatie te vinden over de uit Heerlen weggevoerde Joden.

Terugblik Tegenlicht Meet Up Grevenbicht 16-10-2025: ‘Drones of duiven’?

 

  Terugblik Tegenlicht Meet Up Grevenbicht 16-10-2025: ‘Drones of duiven’?

Op 16 oktober mocht ik deel uitmaken van een tweepersoons panel bij een Tegenlicht Meet Up in Grevenbicht. Er werden delen vertoond van de Tegenlicht Meetup uitzending: ‘the Game of Drones’. Deze Tegenlicht-documentaire behandelt de stormachtige ontwikkeling van drones en andere ‘zelfstandige’ wapens. Daarbij is de oorlog van Rusland en Oekraïne het slagveld waar de nieuwe wapens worden ingezet en waar ook weer ervaringen worden opgedaan. Voor wie deze uitzending nog eens wil zien, volg deze koppeling: https://tegenlicht.vpro.nl/artikelen/game-of-drones

Het was een zeer enerverende avond in het Podiumkerkje in Grevenbicht dat met zo’n 100 mensen geheel was gevuld. Het panel deelde ik met Martijn Kitzen en die is wat ‘status’ betreft wel een kop groter dan ik: hij heeft niet alleen ervaring als militair die was uitgezonden naar conflictgebieden, daarnaast is hij politicoloog en hoogleraar aan twee universiteiten: de Netherlands Defence Academy in Breda (KMA) en de Universiteit van Leiden in (strategische) militaire studies met specialisatie irreguliere oorlogsvoering en speciale operaties. Martijn Kitzen is zo nu en dan ook te gast in tv-programma’s zoals Nieuwsuur. En op zondag 26-10 presenteerde hij in het L1-radioprogramma De Stemming zijn nieuwe boek. Hij is geboren en getogen in Grevenbicht, dus voor hem ook nog een thuiswedstrijd. En hij was heel aardig. Ik mag dan al enkele decennia actief zijn in de Vredesbeweging, tegenover Martijn ben ik wat kennis betreft een amateur. Het was dan ook heel fijn dat Martijn mij heel respectvol ‘heel’ liet: “We willen allemaal vrede’.    

 

************************

 Ik heb voor deze bijeenkomst een aantal punten vanuit het Vredeswerk op een rij gezet, die ik min of meer ook in de paneldiscussie heb geuit.

Vrede is wat we allemaal nastreven. Maar is dat alleen bereikbaar door je voor te bereiden op oorlog? In het huidige tijdsgewricht lijkt dat zo. Maar oorlogen worden ook beëindigd, ook het militaire conflict tussen Rusland – Oekraïne zal op een gegeven moment stoppen.

Meestal door diplomatie: dat wordt te weinig ingezet. Maar diplomatie is vaak achter de schermen wel nog aanwezig (denk aan overleg over uitruil van gevangenen, of stille diplomatie door het Vaticaan).

Waar we naar zoeken is geweldloze conflictoplossing en liefst geweldloos conflicten voorkomen:

·         Effectieve politieke, economische en maatschappelijke sancties: import van olie, gas e.d.

·         Landen als Hongarije, Slowakije e.d. krijg je meer of beter in het gareel als je een goed alternatief biedt.

·         Meer effectief exportverboden handhaven van strategische goederen.

·         Trump: sancties voor landen die goedkoop handelen met olie en gas uit Rusland?

·         Maar ook goede relaties onderhouden met vrienden van Poetin, om deze een (handels)alternatief te bieden (India, Brazilië, Zuid-Afrika)

·         China? In ieder geval de economische relaties herdefiniëren en weerbaarheid vergroten tegen de eenzijdige? Handelsrelaties (ASML, Nexperia, niet genoemd in de Tegenlicht documentaire), ondermijning van onze economie en vooral ook de verduurzaming daarvan (hergebruik plastics, elektrische auto’s).

Geweldloos verdedigen – sociale weerbaarheid en sociale verdediging door burgers, geweldloos verzet en burgerlijke ongehoorzaamheid. Klassiek voorbeeld Gandhi’s zoutmarsen

·         Interne veiligheid burgerbevolking – saamhorigheid. Vergelijk de vroegere Bescherming Burgerbevolking in een nieuwe actualiteit. Waar let je op?

·         In samenwerking met de overheid:

·         Bescherming tegen hacken, cyberaanvallen op bedrijven en infrastructuur, cybercriminaliteit en afpersing, drones (recent in Polen en Scandinavië), spionage, beïnvloeding van de publieke opinie (nepnieuws, ondermijning van nieuwsfeiten en valse beïnvloeding van verkiezingen, ondersteuning van subversieve groepen (extreemrechts, autonomen, complotdenkers).

Aanvullend € 800 miljard voor militaire doeleinden, wapens en wapenondersteunende infrastructuur.

·         West-Europa investeert nu al meer in defensie dan Rusland, ook al hou je rekening met de verhoudingen in bruto nationaal product.

·         Wapenindustrie is een enorme economische macht die ook alles eraan doet om zichzelf te promoten en in stand te houden. Er is verschrikkelijk veel geld te verdienen. Dus ook in het promoten van de noodzaak van de € 800 miljard.

·         Veel te weinig voor investeren in betere relaties (daar kan je niet aan verdienen).

 

 

 

Lawaaidemonstratie 7-8, 18.00 u Spoorplein Heerlen

 

LAWAAIDEMONSTRATIE

Wanneer: donderdag 7 augustus, start 18.00 uur
Waar: Spoorplein, Maankwartier (bij de ingang van station Heerlen)

In navolging van een steeds groter aantal (grote) steden, (en ook Maastricht en Sittard-Geleen) wordt in Heerlen aanstaande donderdag 7 augustus een Lawaaidemonstratie gehouden tegen de regering Netanyahu in Israël om te stoppen met het uithongeren van de bevolking van Gaza.
De oproep geldt vooral ook voor onze eigen demissionaire regering Schoof: het is urgent dat dit verbijsterend geweld stopt, dat er actief en effectief gereageerd wordt en meer druk uitgeoefend wordt op Israël. Nederland moet stoppen met de levering van wapenonderdelen aan Israël en ook de overige handel met Israël moet bevroren worden zo lang Israël doorgaat met de uithongering van de Gazanen en geen staakt-het-vuren in acht neemt. 

Een grote groep mensen is bezorgd en voelt zich machteloos, maar zet zich in door middel van deze lawaaidemonstratie, die geïnitieerd is door mensen van Extinction Rebellion. Inmiddels wordt de demonstratie ook ondersteund door HeerlenMondiaal en het Vredesplatform Heerlen. Tevens hebben de (plaatselijke) politieke partijen Socialistische Partij, Partij voor de Dieren, Partij van de Arbeid, D66 en GroenLinks hun leden opgeroepen om aan deze lawaaidemonstratie deel te nemen. 

Met deze lawaaidemonstratie sluiten we aan bij de landelijke oproep om in zoveel mogelijk plaatsen onze stem, onze potten en pannen te laten horen.

 

Motie voor een tijdelijk wapenembargo tegen Israël

 

Motie voor een tijdelijk wapenembargo tegen Israël.

 Op 19 juni jl. diende Kati Piri van GroenLinks-PvdA een motie in voor het instellen van een tijdelijk wapenembargo tegen Israël. Deze motie kreeg veel kritiek. Nederland zou dan ook geen onderdelen meer mogen leveren voor het wapensysteem Iron Dome, het belangrijkste Israëlische luchtafweersysteem. Daardoor wordt dus de verdediging van Israël en haar burgers tegen de drone- en raketaanvallen van de omliggende vijanden (Hamas, Jemen, Hezbollah en Iran) veel minder effectief. En zo zou Nederland aan Israël het recht ontnemen om zich te verdedigen.

Israël is momenteel bezig met het voeren van oorlog op meerdere fronten. Er is sprake van een geweldsescalatie. Het oorlogsrecht en de mensenrechten worden zwaar geschonden. Er worden oorlogsmisdaden gepleegd. De verwoestingen in de Gazastrook en de meer dan 50.000 doden (inmiddels meer dan 40 x zoveel als dat er slachtoffers vielen bij de aanval van Hamas op 7 oktober 2023) zijn buitenproportioneel. Dat Israël al maandenlang essentiële humanitaire hulp aan de bevolking van Gaza onthoudt, is meedogenloos. In minder dan een maand tijd zijn bij de spaarzame voedseldistributiepunten volgens berichten van de Palestijnse autoriteiten al meer dan 400 mensen gedood en raakten er ruim 3200 gewond. Israël is bezig met volkerenmoord en beoogt wellicht de hele Palestijnse bevolking uit Gaza te deporteren. Ook op de Westelijke Jordaanoever misdragen orthodoxe Joodse kolonisten zich onder de bescherming van het Israëlische leger en dus de Israëlische regering.

Aan deze oorlogen hebben meerdere partijen schuld. De conflicten worden vanuit alle partijen al decennialang aangewakkerd. Internationale afspraken en VN-resoluties worden genegeerd. De hoop op vreedzame co-existentie van de diverse bevolkingsgroepen in de regio, lijkt te vervliegen, zeker met de huidige regeringen en strijdgroepen.

We mogen er bij Israël vanuit gaan dat een solide luchtverdediging een essentieel onderdeel is van de strategie om zelf te kunnen aanvallen, ook naar Iran toe. Zonder deze luchtverdediging zou Israël namelijk te kwetsbaar zijn voor de daaropvolgende reacties.

De regering Netanyahu lijkt voor geen enkele rede of politieke druk van buitenaf vatbaar om te de-escaleren. De goed gemeende woorden van onze regering en vele andere Europese regeringsleiders hebben geen effect. Inmiddels is het door minister Veldkamp van Buitenlandse Zaken gevraagde onderzoek door de Eurocommissaris voor Buitenlandse Zaken, Kaja Kallas, uitgevoerd. Gebleken is dat Israël voorwaarden van het Associatieverdrag met Europa schendt (artikel 2 waarin staat dat landen mensenrechten moeten respecteren). Maar volgen er sancties, en zo ja, maken die wel voldoende indruk?

De motie voor het tijdelijke wapenembargo riep veel (boze) reacties op. Maar velen vinden ook het handelen van de staat Israël inmiddels onacceptabel. En men voelt zich machteloos omdat men ook niet meer weet hoe men hier wel effectieve actie tegen kan ondernemen. Als je je steun aan de regering Netanyahu wil intrekken en als je niet meer medeplichtig wil zijn aan de extreme geweldsescalatie, dan is een tijdelijk wapenembargo een gerechtvaardigd politiek middel. Daarbij hoop je dat het bijdraagt aan een ommezwaai van de regering Netanyahu, ook ter bescherming van de eigen bevolking. Want het uiteindelijke doel moet toch het in vrede samenleven in het Midden-Oosten zijn. 

Harrie Winteraeken